Günlük 28 Haziran 2024 Cuma
Büşra Arslantaş günü şekillendiren, geleceği yönlendiren her gelişmeyi canlı yayında Günlük'e not düşüyor. Gerçekleri değiştirmeden, çarpıtmadan içtenlikle aktarıp sorguluyor.
Category
🗞
NewsTranscript
00:00:00Efendim merhabalar CNN TÜRK ekranlarına günlük haber kuşağına hoş geldiniz.
00:00:09Ben Büşra Arslantaş önümüzdeki 2 saat boyunca birlikte olacağız ve gündemdeki sıcak gelişmeleri sizlere bir bir aktaracağız ki hem bölgesel denklem hem de Türkiye'nin terörle mücadelesi.
00:00:19Türkiye'deki geçici koruma altındaki Suriyeliler açısından çok kritik bir soruyla başlayacağız bugün bütünümüzü.
00:00:25Türkiye ile Suriye normalleşme süreci yeniden mi hız kazanıyor sorumuz bu.
00:00:30Bu olasılık aslında aylardır yeniden gündemdeydi ama özellikle 2 gündür taraflardan gelen peş peşe sıcak açıklamalar dikkat çekti.
00:00:38Suriye devlet başkanı Esad'ın önceki gün tam da Rus yetkiliyle görüşmesi sonrasında Türkiye'nin Suriye devletinin kendi toprakları üzerindeki egemenliğini tanıdığı sürece
00:00:47Türkiye Suriye ilişkilerinin geliştirmesine yönelik görüşmeleri açık olduğunu belirtmesinin hemen ardından dakikalar önce de Cumhurbaşkanı Erdoğan kameralarının karşısına geçti ve
00:00:57biz Suriye ile ilişkilerimizi geçmişte çok çok canlı tuttuysak ailecek görüşmeleri varıncaya kadar biliyorsunuz Sayın Esad'da biz görüşmelerimizi yaptık.
00:01:05Yarın olmaz diye bir şey kesinlikle mümkün değil yine olur Suriye'nin de iç işlerine karışmak gibi bir derdimiz bir hedefimiz asla olamaz ifadelerini kumlandı Cumhurbaşkanı Erdoğan.
00:01:16Peki Erdoğan'ın tam da kritik gelişmeler yaşanırken bölgede ve gelecek hafta Putin'le Kazakistan'da yapması beklenen görüşme öncesi bu mesajları vermesi ne anlama geliyor hepsini konuşacağız.
00:01:27Öncelikle Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın o açıklamalarını ekrana getirelim üzerine konuklarımızla tartışacağız.
00:01:32Cumhurbaşkanı Erdoğan o açıklamaları geliyor şimdi ekranlarınıza.
00:01:48Kurulmaması için hiçbir sebep yok yani biz Suriye'yle bu ilişkileri geliştirmekte geçmişte nasıl birlikteysek yine aynı şekilde birlikte hareket ederiz ve Suriye'nin de iç işlerine karışmak gibi bir derdimiz bir hedefimiz asla olamaz.
00:02:11Çünkü Suriye halkı bizim kardeş halklar olarak beraber yaşadığımız bir topluluktur ve nasıl ki biz Suriye'yle ilişkilerimizi çok çok canlı tuttuysak geçmişte ailece görüşmelere varıncaya kadar biliyorsunuz Sayın Esed'le biz bu görüşmeleri yaptık.
00:02:40Yarın olmaz diye bir şey kesinlikle mümkün değil yine olur ve Suriye'nin iç işlerine karışmak gibi de bir derdimiz asla yok.
00:02:53Efendim bu konudaki son açıklama Cumhurbaşkanı Erdoğan'dan dakikalar önce gelmişti ekranlarınıza bir kez daha taşıdık dinledik şimdi değerlendireceğiz.
00:03:01İstanbul Aydın Üniversitesi Öğretim Üyesi Doktor Hazal Vural Caner bizlerle birlikte İstanbul stüdyomuzda.
00:03:07Sayın Vural hoş geldiniz yayınımıza.
00:03:09Hoş bulduk Büşra Hanım iyi yayınlar diliyorum.
00:03:11Çok teşekkürler ve Bahçeşehir Üniversitesi Stratejik Araştırmalar Merkezi Başkanı Sayın Abdullah Ağar da uzaktan bağlantıyla yayınımıza katılıyor.
00:03:18Sayın Ağar siz de hoş geldiniz yayınımıza.
00:03:20Teşekkür ederim Büşra Hanım saygılar hem size hem de Hazar Hocama.
00:03:25Sayın Ağar sizinle başlamak isterim.
00:03:27Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın açıklamalarını dinledik bir kez daha aslında herhalde Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın açıklamaları sürpriz değil.
00:03:33Çünkü Ankara zaten ilk üst düzey resmi temaslar 2022 yılında başladığında Suriye ile başından beri söylüyordu.
00:03:40Ön şart getirmeyin terörle mücadeleye ortak verelim terörle mücadelede ortak adımlar atalım ve siz terör örgütleri ile ilişkinizi kesin.
00:03:47Bu arada yine Türkiye'deki Suriyelilerin dönüşü güvenli dönüşü için kapıları açın anayasal süreçlere dair adımlar atın diye söylüyordu.
00:03:55Bununla birlikte ön şartsız görüşelim diyordu ama Esad aslında Esad rejiminin ön şartlar önüne sürdüğünü.
00:04:01Türkiye askeri varlığının Türk askeri varlığının ona itiraz ettiğini buna ön şartlar olarak getirdiğini masaya biliyoruz.
00:04:07Dolayısıyla şimdi herhalde burada Esad'ın ifadelerinde bir ton farkı okuyor musunuz?
00:04:12Önceki gün yaptığı açıklamada tam da Rus yetkiliyle görüşmesi sonrasında.
00:04:16Şimdi daha önceki yapılan görüşmeden tıkanma sebebi Esad rejiminin özellikle Türkiye'nin harekat yapmış olduğu alanlardan çıkması üzerineydi.
00:04:29Yani ön koşul, ön şart işte bu olmasa mümkün değil tarzında bir takım açıklamaları vardı.
00:04:36Buna bağlı olarak da zaten görüşmeden hepsi tıkandı.
00:04:39Şimdi tabii onların bir şüpheleri olsa gerek.
00:04:45Türkiye'ye karşı bir güvensizlik geliştirmiş olsalar gerek.
00:04:50Türkiye'nin kendi topraklarını bir şekilde ele geçireceğini bu bir yaklaşımı benimsediler şu ana kadar.
00:04:59Ve bunu değişik sayıklarla suçladılar yani süslediler pardon.
00:05:04Ve çok ilginç bir devlet aklıyla örtüşmeyen bazı cümleler kurdular.
00:05:12Dediler ki YPG, PKK evet bir terör örgütü ama biz şu ana kadar birbirimize kurşun sıkmadık.
00:05:19Ama sizin desteklemiş olduğunuz taraflarla çatıştık, birbirimizin kanını akıttık tarzında bir takım yaklaşımları benimsediler.
00:05:27Ve bu tabii işin gerçeğinden son derece uzak.
00:05:32Türkiye'nin niyet ve maksatlarını gerçek anlamıyla anlamamış bir yaklaşım olması hasebiyle bugünlere kadar geldi.
00:05:39Ve bu işten hem Türkiye tarafı hem Suriye tarafı ciddi anlamda zarar gördü.
00:05:47Ve Suriye çok büyük bir riskle karşı karşıya kaldı.
00:05:50Parçalanma riskiyle karşı karşıya kaldı.
00:05:52Şimdi müsaadenizle ben burada çok basit bir denklem kuracağım.
00:05:56Şimdi Türkiye'nin ünter yapısına yönelmiş, yani egemenliğini, bağımsızlığını ve toprak bütünlüğünü ortadan kaldırmaya çalışan yıkıcı, bölücalıkçı bir terör örgütü.
00:06:11Türkiye'de çok şey yapmaya çalıştı.
00:06:14Başaramadı ama şimdi Suriye'de yuvalandı.
00:06:17Ve Suriye'de özellik adı altında, sözde kantonlar adı altında devletleşme eğitimi içerisinde en son yapmaya kalktığı ve yapmayı tekrar ilan ettiği mahalleyi idare eder seçimi bunun en büyük örnekleri, ispatları.
00:06:34Şimdi diğer taraftan Esad rejim için Suriye için ise Suriye şu an parçalanan bir örgüt.
00:06:42O zaman ben bir soru sormak zorundayım.
00:06:45Suriye'yi ve Türkiye'yi, yani Suriye'yi parçaladıktan sonra Türkiye'yi parçalama eğilimi içerisinde olan bir örgütle neden iki hedef ülke iş birliği yaparak mücadele etmesinler?
00:07:00Bu bir. İkincisi, Türkiye her zaman Suriye'nin toprak bütünlüğünden yana oldu.
00:07:07Ve evet Türkiye Suriye iç savaşında Özgür Suriye ordusunu destekledi. Bu doğru bir cümle, bu bir gerçeklik.
00:07:17Ama şimdi paradigmalar ve gerçeklik değişti.
00:07:21Şimdi bu gerçeklik kapsamında, DAEŞ başta olmak üzere diğer bölgede Suriye'nin istikrarını bozacak yapılarla mücadeleyi neden Türkiye ile Suriye beraber yapmasınlar?
00:07:37Bu bence en önemli sorudur ve bu soruyla ilgili, önce tabii Irak Başbakanı Sudan'ın ara boğulacaklarıyla ilgili yapmış olduğu açıklama.
00:07:51Bu mimari bizim Milli Savunma Bakanımız Yaşar Güler Paşa'mızın Suriye ile ilgili siyasi süreçlerle ilgili yapmış olduğu açıklama.
00:08:01Sayın Filan'ın Moskova'da Rus Devlet Başkanı Putin ile görüşmesi ardından orada verilen mesajlar.
00:08:10En son Suriye Devlet Başkanı Esad'ın vermiş olduğu mesaj ve bugün Sayın Erdoğan'ın vermiş olduğu mesaj.
00:08:18Bunların hepsine bakarak yakın gelecekte son derece önemli bir takım gelişmelerin olacağını öngörebiliriz, umut edebiliriz.
00:08:29Ama tabii dinamik bir süreç, rekabetçi bir süreç, bir diğer tarafıyla geçmişten beri çok büyük travmalar var.
00:08:38Öte tarafıyla süreci manitle etme eğilim içi esnada olacak bir takım farklı ülkeler var ama bir gerçeklik var şimdi.
00:08:46Hiç bu kadar hem Esad dilinden hem Sayın Erdoğan dilinden hem Rus Devlet Başkanı dilinden bu denli net açıklamalar yapılmamıştı.
00:08:59Peki o zaman Sayın Ömer parça parça gidelim mi?
00:09:02Çünkü önemli noktalara değindiniz, sormak istediğim noktalar da var.
00:09:05Özellikle yakın gelecekte bir gelişme olabileceğini işaret ettiniz ya,
00:09:08şimdi gözümüz kulağımız gelecek hafta Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın Rus lider Putin'le yapacağı görüşmede.
00:09:14Kazakistan'da Aslan'a da Şangay İşbirliği Örgütü zirvesinde bir araya gelmesi, ikili bir görüşme gerçekleştirmesi bekleniyor iki lider.
00:09:22Dolayısıyla şimdi tam da Rus yetkiliyle görüşmesi sonrasında Esad bu açıklamayı yaptı.
00:09:27Cumhurbaşkanı Erdoğan karşılık verdi.
00:09:29Putin'le görüşmesi sonrası ki siz dikkat çektiniz, Taşışları Bakanı Hakan Fidan 11 Haziran'da Putin tarafından kabul edilmişti.
00:09:35O görüşme önemliydi, oradaki fotoğraf çok çok önemliydi.
00:09:38Şimdi bu 3-4 Temmuz'daki zirve sırasında Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın Putin'le görüşmesi sonrasında sürpriz bir açıklama gelir mi?
00:09:45Bu konuda somut bir adım gelir mi Rusya? Ne dersiniz Cem?
00:09:50Şimdi somut adımı sahada görecekmişler.
00:09:53Yani bununla ilgili bir irade beyanı gelir.
00:09:57Gelebileceğini de herhalde ufakta...
00:09:58Yani örneğin bu 2023 Taşışları Bakanları bir araya gelmişti ya işte o görüşmelerin devamı gibi bir açıklama karar çıkar mı?
00:10:08Şimdi yapılacak iş Türkiye ile Suriye rejiminin açıklama yapması değil.
00:10:20Yani eş güdüm bir irade ortaya koyması değil.
00:10:24Bu iradenin Suriye sahasına bir etkiye dönüşmesi meselesi.
00:10:28Şimdi neden bu cümleleri kuruyorum? Çünkü işin ne kadar zor olduğunu farkındayım.
00:10:33Şimdi bir kere hem Türkiye'nin desteklemiş olduğu Özgür Suriye Ordusu Birleşenleri ve halkla Esad rejimi arasında gelişen çok büyük bir travma var.
00:10:45Şimdi bu gelişen süreçlerin özellikle bu toplumsal ve silahlı katmanlar üzerinden yönetilmesi de son derece önemli bir maharet istiyor.
00:10:55Bir de Suriye Bakanı Hakan Fidan sizin katıldığınız yayında buna dikkat çekmişti.
00:11:00O televizyon programında Özellikle muhaliflerle rejimin şu an savaşmıyor olmasının bir kazanımı olduğuna dikkat çekmişti.
00:11:08Hatta bu kazanımla ilgili Rus faktöründen de bahsetmişti.
00:11:13Yani bu savaşmazlığın gelişmesinde Rusya'nın son derece önemli bir rol oynadığını söylemişti.
00:11:19Yani bu da son derece önemliydi.
00:11:21Şimdi bu yakan zaman dilimi içerisinde Dağış'a çok vurdu Rusya biliyorsunuz özellikle Suriye çölündeki alanlarda.
00:11:31Ondan sonra Rusya bir takım saldırılara maruz kaldı içeride ve Dağış merkezi açıklamalarını gördük.
00:11:38Şimdi tabii aklı selam olan şey bize şunu söylüyor.
00:11:42Sadece Rusya bölgesel aktörler bu değil.
00:11:49Diğer ekselinde yani Cenevre ekselinde bu terörle mücadele sürecinde eş güdüm üretmesi gerekiyor.
00:11:58Yoksa manipüle etmeye riski son derece yüksek.
00:12:01Şimdi bu işin bir önemli parametresi ama bir başka parametresi daha var Düşra unutmamamız gerekiyor.
00:12:08Gazze Savaşı ve Gazze Savaşı'nın Suriye ve Lübnan'da ortaya koyacağı olası yeni etki.
00:12:17Bu da mücadeleyi çok etkileyecek.
00:12:20Türkiye ile Rusya ilişkilerini, Türkiye ile Suriye ilişkilerini, Türkiye ile Lübnan ilişkilerini bunun üzerinden Batı ile olan ilişkilerini çok etkileyecek.
00:12:29Bu anlamda süreç son derece önemli bir zamanlama da kendisini gösterdi.
00:12:33Yani Gazze Savaşı'nın gelişme potansiyeli, gelişme arisları göstermiş olduğu bir evrede Türkiye ile Esad rejiminin yakınlaşması son derece önemli bir parametredir.
00:12:44Bölgenin geleceği ve istikrarı adına tabii burada en önemli aktörlerden bir tanesi şu.
00:12:50Gelişen süreçlerle ilgili İran'ı anlatacak.
00:12:53Çünkü İran hem Esad rejimine çok nüfuz etmiş durumda.
00:12:58Yani öyle bir noktaya geldi ki, Esad neredeyse kendi egemenliğini kaybetme noktasına geldi kendi topraklarında.
00:13:06Kime? İran'a ve İran'ın paramiliterlerine, yani vekil güçlerine.
00:13:12Tam bu arada katkı sağlamak için araya girmek isterim Sayın Arsöz'ünüzü bölmek diye niyetim ne olur, kusura bakmayın.
00:13:17İran'da Şaşer Bakanı Bagirep, 8 asır İran'da CNN Türkiye'ye verdiği özel röportajla kendisine sorduğumda özellikle Suriye ilişkilerinin normalleşmesi,
00:13:24Suriye-Türkiye ilişkilerinin normalleşmesi için İran ne yapıyor diye sorduğumda,
00:13:29bütün imkanlarımızı seferber ediyoruz ifadesini kullandı.
00:13:32Açıklama bu yönde ama sahada ve gerçekte sizce nasıl? Ne yaparsınız sizce İran? Oradan devam edelim.
00:13:38Şimdi tabii benim aklıma bir başka kare geliyor.
00:13:44Dışişleri Bakanı Abdullah Yahya helikopter kazasında hayatını kaybettikten sonra vekil Dışişleri Bakanı Suriye'ye gitti.
00:13:54Faysal miktarla yani Suriye Dışişleri Bakanı ile bir açıklama yaptılar ve o açıklamada faysal miktar yine o ön şartı dayattı.
00:14:02O ön şartı dayatırken yanında kim vardı? İran'ın Dışişleri Bakanı vekili vardı.
00:14:09Şimdi tabii o zaman biz huylanmıştık yine İran bir şey demeyi dedirtmeye çalışıyor Esad rejimine ama şimdi
00:14:15Havvuz Esad, özür dilerim Esad, oğul Esad Rusya'nın etkisiyle çok daha farklı bir cümle kurdu.
00:14:28Yani Türkiye'nin harekat yapmış olduğu alanlardan çıkmasını bir ön koşu olarak dayatmadı.
00:14:36Yani sürecin sonrasında Türkiye'nin çıkmasıyla ilgili bir beklenti içerisinde olduğunu dolayı yoldan ifade etti.
00:14:43Bu çok önemliydi.
00:14:45Yani bu açıklamada bu son açıklamasında Esad'ın bir ton farkı var diyorsunuz.
00:14:49Kesin var yani onu anlatmaya çalışıyorum.
00:14:52İlk cümleleri şuydu Türkiye'ye kaydısız çağrısız çıkacak.
00:14:55Şimdi bu cümleyi kurmadılar.
00:14:57Benim sözüme ne kadar itibarladılar bilmiyorum.
00:15:01Ama Türkiye gerçekten Suriye'nin bir karış toprağında gözü olan bir ülke değil.
00:15:06Ama şunu Türkiye'ye bir bitireyim.
00:15:10Hocamın sözüne zamanı çok fazla almayayım.
00:15:14Suriye'nin parçalanma riski varmış.
00:15:17Şimdi bir ülke parçalanacak olursa Türkiye gelecekte yapacaklarıyla ilgili bir kıyıbaşına bir alana bir mevziye ihtiyacı var.
00:15:27Çünkü Suriye'nin 6 milyon insanı Türkiye'de yaklaşık 5-6 milyonu da İdlib'de.
00:15:33Ve diğerleri de kendi ülke içerisinde 8 milyon yer değiştiren insan var.
00:15:38Ve bütün alanlarına PKK çökmüş durumda.
00:15:40Yani bütün o toplumsal katmanların alanlarına PKK resmen çöktü.
00:15:45Yani Suriye'nin üçte birine çökmüş durumda.
00:15:47Şimdi bu temel denklem de Türkiye'ye sen buradan çıkacaksın birinci koşul git demeye kalkarsan Türkiye bunu kabul edemez.
00:15:55Şimdi bundan vazgeçme eğilim içerisindeler veya bunda ilgili bir süreç.
00:15:59Ümit ederim çalışır, ümit ederim güven inşa edilir.
00:16:01Biz Suriye'yle bakın o yılları çok iyi hatırlıyorum.
00:16:05Çok iyi bir noktaya gelmiştik.
00:16:07Çok iyi bir noktaya gelmiştik.
00:16:09Ondan çok daha iyi bir noktaya gidebiliriz.
00:16:11Şunu söylemek istiyorum.
00:16:13Türkiye hiçbir zaman Suriye'yi istismar eden bir ülke olmadı.
00:16:19Suriye Esad rejimi şu an farkında.
00:16:22Büyük bir evet desteğe çağırdığı ama egemenliğini kaybetme noktasına geldi.
00:16:26Yani o kadar kötü noktaya gitti ki ekonomisi vesaire şey, ülke yönetimi.
00:16:31Şimdi Türkiye bu noktada Esad rejimine çok büyük yardımı olabilir.
00:16:35Suriye'nin toprak bütünlüğünü korunması, egemenliğini korunması çok büyük yardımcı olabilir.
00:16:39Ama bunun gerek şartı ne?
00:16:41PKK başta olmak üzere DAEŞ ve diğer terör örgütleriyle mücadele.
00:16:45Şimdi bu noktada bir iş birine gider mi?
00:16:48Ümit ederim gider.
00:16:50Zaten çözümün ben burada olduğunu en başta o basit denklemle beraber anlatmaya çalıştım.
00:16:54Ümit ederim en basit tarafıyla ama en uygulanabilir tarafıyla bu hayata geçer.
00:17:00Peki Sayın Vural size de sormak isterim.
00:17:02Şimdi Sayın Arda dikkat çekti.
00:17:04Çok kritik bir süreçten geçerken geliyor bu açıklamalar.
00:17:06O yüzden de özellikle altını çizelim istiyorum.
00:17:08Şimdi Amerikan seçimlerinde işte düğün münazara vardı.
00:17:11Ve özellikle demokratların olduğu taraf bile Biden'ın ne kadar zayıf bir görüntü verdiğine dikkat çekiyor.
00:17:18Dolayısıyla Trump gümbür gümbür geliyor diye yorumlar yapılıyor.
00:17:20Yani bir taraftan gözümüz kulağımız Amerikan seçimlerinde ki Trump koltuğa gelir ve Suriye'den çekiliriz derse diye Amerikan Daşişleri Bakanlığı'nda bir takım çalışmalar oldu.
00:17:30Hatta Esad'la PDYPG'nin işbirliği yapsın diye önerileri ortaya kondu.
00:17:35Biz aylarca burada konuştuk tartıştık.
00:17:37Bunu bir kenara koyalım.
00:17:3911 Haziran'daki sözde seçimler Türkiye'nin baskılarıyla tepkileriyle zaten ertelendiği söyleniyor.
00:17:43Ne olacağı gözümüz kulağımız Ağustos'ta elbette Ankara buna sert şekilde karşı çıkmaya devam edecek.
00:17:4711 Haziran'da yine Daşişleri Bakanı Hakan Fidan'ın Putin tarafından kabul edilmiş olması.
00:17:53Kuşkusuz bu konular gündeme getirildi.
00:17:55Bir yandan Cumhurbaşkanı Erdoğan'la şimdi Putin'le yapacağı görüşmeye bakıyoruz ki Sayın Arda Rusya'nın bu süreçteki etkisine dikkat çekti.
00:18:02Şimdi bunları da alta alta koyduğumuzda bir yandan Irak'la terörle mücadelede ortak adımlar, somut adımlar atılma hazırlıkları varken neden Suriye'ye katılmasın diye sorular da elbette yöneltiliyor.
00:18:12Dolayısıyla siz Esad'ın bu son açıklamasında bir ton farkı hissettiniz mi?
00:18:17Ankara'nın ne diyeceği de önemli bu anlamda o ton farkı var mı yok mu oradan da yorumları kuşkusuz ilerleyen saat günlerde alacağız ama özellikle bir ton farkı hissettiniz mi?
00:18:25Ve olur da bir normalleşme süreci hız kazanır.
00:18:28İş birliği yapılırsa Irak, Suriye, Türkiye belki İran mümkün mü nasıl bir denklemi değiştirir bölgede?
00:18:36Şimdi Suriye çok uzun dönem boyunca dünyanın bir prototipi halindeydi.
00:18:43Herkes Suriye'deydi ve herkes bir parçasındaydı Suriye'nin.
00:18:47Ama 900 küsur kilometre sınırı olan Türkiye'ydi.
00:18:51Türkiye'nin en uzun sınır komşusu.
00:18:53Kesinlikle ve dolayısıyla Türkiye'nin oraya bakışının en önemli tarafı da buydu.
00:18:58Şimdi 13 senenin sonunda aşama aşama bakarsak aslında ilk önce Sayın Bahçeli'den de böyle bir açıklama gelmişti hatırlarsınız haftalar önce.
00:19:06Bu yapıya yönelik Esad'la bir ortak operasyon olabilir diye.
00:19:10Sonra Esad'dan şimdi bugün Cumhurbaşkanı Erdoğan'dan önce şunu söyleyelim.
00:19:15Bölgenin barışı açısından, bölgede iyi günlerin gelebilmesi açısından çok tarihi ve çok önemli açıklamalar.
00:19:22Aslında beklediğimiz açıklamalar.
00:19:25Peki şimdi birazcık daha ölçüyü geriye çekip baktığımız zaman.
00:19:29Şimdi Irak'la bir ortak operasyon merkezi, kalkınma yolu, bir takım inşaatlar ve projeler.
00:19:35İran'la 10 yıldır devam eden yüksek düzeyli işbirliği konseyi ki bu terör örgütü ve türevlerini PKK'da çok yakinen tanıyor.
00:19:43İran'da çok yakinen tanıyor ve biliyor.
00:19:46Pejak gibi bir derdi vardı İran'ında.
00:19:49Şimdi baktığınız zaman zaten Astana sürecini de yıllarca Türkiye, Rusya ve İran, Suriye için yürüttüler.
00:19:58Yani aslında başarılabilirse bu bölge açısından çok olumlu bir şey ve kazanım olacak.
00:20:05Şimdi fakat az önce dikkat çekildiği gibi Gazze Savaşı ve şimdi birliklerin Lübnan sınırına gidişi var.
00:20:13Ve orada da konunun bir anda büyüyüp bölgedeki diğer aktörlerin de dahil olması noktasında kontrolden çıkıp bir bölgesel savaşa gidebilme riski var.
00:20:22Ya da Netanyahu'nun koltuğunu korumak için Lübnan'dan sonra Suriye'ye devam ediyor.
00:20:27Kesinlikle öyle. Suriye ile Hizbullah'la böyle bir karşılaşması var.
00:20:31Şimdi baktığınız zaman aslında yine çok aktörlü bir şeyden bahsediyoruz.
00:20:35Ve evet şimdi Suriye'nin toprak bütünlüğü konusu garantör olarak Astana sürecinde Rusya, Türkiye ve İran'ın imzası altında.
00:20:45Birleşmiş Milletler'de de aslında bunun aksine bir şey yok.
00:20:47Fakat şu anda bir egemenlik sorunu var Suriye'de ve bütün bu güç boşluğu ve güç dalgalanmaları içinde Esat'tan ve Türkiye'den gelen bu açıklama çok mantıklı, çok rasyonel ve aslında başarılabilirse yine kazan kazana dönüşecek bir şey.
00:21:03Kim için? Sadece Türkiye ve Suriye için değil.
00:21:06Aslında Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın yine olur geçmişte de olmuştu vurgusunu şöyle okumak gerekiyor.
00:21:11Tabii ki kolay değil bu kadar yıldan sonra, yaşananlardan sonra.
00:21:16Fakat bunu yapabiliriz çünkü Sayın Ağar'ın da söylediği gibi Türkiye'nin Suriye'ye bakışı diğer ülkelerin Suriye'ye bakışı gibi değil.
00:21:24Ya da terör örgütlerinin Suriye'de yuvarlanması gibi değil.
00:21:28Türkiye tamamen konuya terörle mücadelesi anlamında ve komşusunun toprak bütünlüğünü korumak anlamında bakıyor.
00:21:34Çünkü doğrudan kendi güvenliğiyle de ilgili.
00:21:36Geçmişte bu iyi ilişkiler başarıldıysa bundan sonra da başarılabilir.
00:21:40Çünkü ortak çıkarlar var.
00:21:42Bunu da düşünmek lazım.
00:21:44Bir de şöyle bir şey var.
00:21:46Bu bahsettiğimiz Türkiye'deki Suriyelilerin dönüşü.
00:21:50Bu da işin bir sonraki aşaması olarak.
00:21:53Eğer burada düzgün ortam sağlanırsa buradaki o yapay, Suriye'nin kuzeyindeki yapay olan ve işte bir cüretle seçim denemesine giden,
00:22:02Suriye'nin kuzeyindeki yapınında gerçekleşmemesi ve Suriyelilerin oraya dönüşü açısından uygun ortam gerçekleştirilmiş olur.
00:22:10Yani kazan kazan sadece iki komşu devlet için değil, aslanı sürecinin tarafları için değil, aslında bölge için olur.
00:22:18Çünkü peki bunu kim istemez? Hadi bir de bu soruyu soralım.
00:22:21Bu kimin istemeyeceği bir nokta?
00:22:23Orada da şöyle.
00:22:25PKK ve TÜREV'lerinin kimden destek aldığına bakmak gerekiyor.
00:22:29Dolayısıyla şimdi Neten Yahu'nun böyle bir çılgınlıkla Lübnan'a da bir savaş açması noktasında işlerin daha da soruna evrilebileceği bir gerçeklik.
00:22:41Bu noktadan bakarsak tabii ki bölgenin isteyeceği bir şey fakat bölgeye gücünü yansıtmak isteyen, bölge dışı güçlerin istemeyeceği bir şey.
00:22:50Dolayısıyla aslında bölge açısından olumlu bir hamle olarak okumak gerekiyor.
00:22:55Gelecekteki diplomatik zirvelerde de tabii bununla alakalı gelişmeleri görebiliriz ama bölgenin ihtiyaç duyduğu şey tam olarak buydu. O yüzden ben çok umutluyum.
00:23:03Bakalım gelecek hafta sürpriz bir açıklama. Gelecek hafta içinde görüşmek üzere.
00:23:06Sayın Ağar aslında süremiz doldu ama sormadan edemeyeceğim.
00:23:09Özellikle şimdi Sayın Vural'da dikkat çekti ya terör örgütlerinin kimden destek aldığına bakmak lazım diye.
00:23:14Malumunuz biz Türkiye, Amerika Birleşik Devletleri ile Rusya ile bazı mütabakatlara vardı ama yıllardır o sözler tutulmadı.
00:23:21Ve sınırda işte terör örgütü PKK, YPG'ye karşı o adımlar yıllardır Ankara'nın tüm rahatsızlığına rağmen atılmış değil.
00:23:29Dolayısıyla şimdi buna bakacak olduğumuzda Rusya'da bir yandan PYD ofisinin Moskova'da kaldığını biliyoruz.
00:23:34Amerika Birleşik Devletleri'nin desteği zaten malum.
00:23:36Özellikle sizin katıldığınız yayında Bakan Fidan'la mülakatınız sırasında Bakan Fidan demişti ya iki buçuk aktif üye var YPG konusunda problemli olduğumuz.
00:23:45Amerika Birleşik Devletleri, İngiltere ve biraz da Fransa demişti.
00:23:47Ve şu ifadeyi kullanmıştı Amerika ve İngilizlere hep şunu söylüyoruz.
00:23:52Sizin terörle mücadelede hassasiyetin daha fazlasını biz PKK ile mücadelede taşıyoruz.
00:23:56Bu tehdit kendi kendini kaldırana ve başka şekilde kaldırılana kadar devam edeceğiz.
00:24:00Belli bir anlayış düzeyine ulaştığımızı düşünüyorum dedi.
00:24:04Şimdi bu cümleden ne anlamalıyız?
00:24:06Bir gelişme olabilir mi?
00:24:08Amerika Birleşik Devletleri sunut adım atmayı planlıyor olabilir mi?
00:24:10Ve bunu gören Rusya daha önce belkide engellemeye çalıştığı operasyonlara yeşil ışık yakar mı?
00:24:20Şimdi Amerika Birleşik Devletleri'nin ve İsrail'in, İngiltere ve Fransa ile birlikte İran'ı ve Rusya'yı Suriye'den çıkartmaya dair bir planı var.
00:24:36Buna karşılık da İran ve Rusya'nın Amerika Birleşik Devletleri'ni Suriye'den çıkartmaya dair bir planı var.
00:24:44Şimdi burada en önemli aktör kim?
00:24:50Çok ilginç bir fikirde Türkiye.
00:24:53Türkiye'nin rolünü abartmak için söylemiyorum.
00:24:56Çünkü Türkiye her iki eksene rağmen bölgede etki ortaya koyma iradesine ve kabiliyetine sahip olan bir ülke.
00:25:05Örnek ne?
00:25:07Amerika Birleşik Devletleri'ne rağmen yapılan harekatlar, 34 askeri şehit olduktan sonra Türkiye'nin başlatmış olduğu ölümlü taarruz konsepti ve
00:25:18Esad rejimine 2000'den fazla zırhlı aracının silahının imha edilmesi ve bu sırada pek çok rejim eksenindeki yapının kişinin etkisizleştirilmesi.
00:25:31Şimdi burada ABD, YPG, PKK'yı desteklemeyelim içerisinde.
00:25:37Bunu biliyoruz. Burada kötü bir niyet taşıdıklarında çok gizli olmadığı için çok net ifade edebiliriz.
00:25:45Şimdi bir örnek vereceğim.
00:25:47Barış Pınar harekatı nihayete erdikten sonra Sayın Erdoğan'a bir teklifi olmuştu.
00:25:52IŞİD'in güven eşiğini, inanç eşiğini, moral eşiğini ve güç eşiğini Türk Silahlı Kuvvetleri'ni kırmasından sonra IŞİD, RAKKA, TAPKA, DERYAZUR kaçıyordu.
00:26:07Şimdi Türkiye dedi ki gelin eğer derdiniz radikalilerle mücadele ise bunu beraber yapalım.
00:26:15Şimdi ABD buna yanaşmadı. Bu kötü niyetin en önemli ispatıydı.
00:26:21Yani sen bir devletle iş birliği yapmıyorsun, DAEŞ'i gerekçe göstererek YPG, PKK'ya alan açıyorsun ve o alan da zaten zaman içerisinde açıldı.
00:26:31Ama şimdi bir soru Büşra. Bu sürdürülebilir bir gerçekliğe karşılık geliyor mu? Siyaset fısıldayacağı karşılık geliyor mu?
00:26:41ABD'deki hayalperestlere göre geliyor.
00:26:45Ama ne oluyor biliyor musun? Türkiye'yi kaybediyorlar.
00:26:50Yaşanan güven bunalımı coğupotik bir kırılmaya doğru ilerliyor.
00:26:56Şimdi bu bizim için çok büyük riskler barındırıyor. Bu doğru cümle.
00:27:01Ama asıl riski ABD'nin iş birlikleri için barındırıyor.
00:27:04Bir NATO müttefiki coğupotik bir güvensizlikle beraber başka ülkelerle, yani NATO karşıtı ülkelerle iş birliği yapıyor.
00:27:13Şimdi bunu baskıyla, sopayla, yaptırımlarla, elinizdeki kozlarla, Türkiye'nin zaman içerisinde gelişen prangalarla, bağımlılıklarla düzeltmeye çalışabilirsiniz, ayar vermeye çalışabilirsiniz.
00:27:28Türkiye'yi bu noktada sopalayabilirsiniz.
00:27:31Ama Türkiye öyle bir ülke değil. Görmeleri gereken temel gerçeklik bu.
00:27:36Türkiye 40 yıldır PKK ile mücadele ediyor. 40 yıldır masum evlatlarının kanı aktı bu terör örgütüyle.
00:27:42Ben bu terör örgütüyle, yok adı YPG miş, PYD miş, bizim aklımızda da alay eder diye bir ilişki geliştiriyor ve buradan yol yapmaya çalışıyorsun.
00:27:52Ve burada gözlerimizin içine baka baka bir terör devleti kurmaya çalışıyorsun.
00:27:56Şimdi bu bölgede çok büyük bir istikrarsızlığa bir sebebiyet vermeyecek.
00:28:03ABD'nin belki de Türkiye'yi tamamıyla kaybetmesine sebebiyet verecek.
00:28:09Ben buradan bir soru soracağım. Bu riski göze alıyor musunuz?
00:28:15Alıyorlarsa diyeceğim bir şey yok, lafım yok. Oraya doğru gidiyoruz zaten iş.
00:28:20Ama bir şekilde YPG, PKK terör örgütünden vazgeçip terör örgütünün altına kattıkları toplumsal katmanları da o terör örgütünün tasarlatından kurtararak orada bir çözüm üretmek zorundalar.
00:28:31Bunu kimle yapacaklar? Türkiye ile yapacaklar bir şey.
00:28:35Başka bir aktör var, DAEŞ'le mücadele. El-Holte'deki 11-12 tane hapishanedeki DAEŞ'lileri PKK kendisine karşı bir koz olarak kullanmıyor ama ABD'ye karşı.
00:28:49Tehdit ediyor ABD'yi. Türkiye ile iş birliği yapsaydı bunlar başına gelmezdi.
00:28:54Şimdi onları salacakmış, şunu yapacakmış, bunu yapacakmış. Önümüzde çok uzun bir süreç var, kolay değil.
00:29:00Ama asil cümle kurmayacağız, çok dikkatli davranacağız. Her iki eksenle sahadaki aktörlerle süreci işletilmesi bir diğer tarafıyla.
00:29:09Kendi eksenimizin idaresi çok önem kazanıyor.
00:29:12Mesela sadece esas hassasiyetleri değil, iç savaşın tarafı olan canı yanmış, vatan cüda olmuş, milyonlarca insan var bu işten.
00:29:23Bu insanların psikolojisinin yönetilmesi de son derece önemli.
00:29:26Ve bu insanlar ende sonunda topraklara dönmek zorundalar, kendi vatanlarına dönmek zorundalar.
00:29:30Oraya doğru gitmesi gerekiyor.
00:29:32Açıkçası kolay olduğunu ifade ederim ama bir irade ortaya çıktı.
00:29:35Açıkçası bundan çok ümit değil, ümit ederim.
00:29:38İnsanların, insanlar için acıların sona erdiği veya sona ermeyle ilgili sürecin geliştiği bir dönem başlamıştır.
00:29:47Ama kolaydı, onu söylemeyelim.
00:29:49Çok çok teşekkür ederiz, yayınımıza katıldığınız değerli katkılarınız için.
00:29:54Sayın Ağar'a veda ediyoruz, Sayın Vural'la devam edeceğiz.
00:29:57Şimdi kritik bölgedeki en kritik ülkelerin başında elbette İran geliyor, komşu İran.
00:30:0214. dönem Cumhurbaşkanlığı seçimleri için oy verme işlemleri de başladı.
00:30:06Yerel saatte 8'de başladı.
00:30:08Gözümüz kulağımız bir yandan da orada.
00:30:10Yaklaşık 88 milyon nüfusa sahip ülkede.
00:30:1362 milyon seçmen, 59 binden fazla merkezde kurulan sandıklarda oy kullanıyor.
00:30:18Beklenti tabii bu yönde, katılım nasıl olacak elbette konuşacağız.
00:30:20Dediğimiz gibi İstanbul Aydın Üniversitesi Üretim Üyesi Dr. Hazal Vural Cane.
00:30:24Bu dilimde de bizimle birlikte özellikle İran zaten uzmanlık alanı, ona soracağız.
00:30:28En konuşmayı istediği başlıklardan da biri olduğunu biliyorum Sayın Vural'ın.
00:30:32O yüzden zaman kaybetmedin ama öncesinde İran'a gidelim.
00:30:35Gazeteci meslektaşımız Gülkan Demir bizleri bekliyor orada.
00:30:38Gülkan Demir kolaylıklar diliyorum.
00:30:40Nedir son durum? Seçim günü İran'da nasıl geçiyor?
00:30:42Katılım ne boyutta? İran'ların sandığa ilgisi nasıl? İzlenimlerin neler?
00:30:46Caddeler, yollar çok sakin ancak seçim noktaları çok kalabalık.
00:30:53İnsanlar sabahın erken saatlerinden itibaren seçim merkezlerine akın ettiğine şahit olduk.
00:30:59Seçim öncesi katılım oranının ne olacağı tartışması yaşanırken böyle bir tabloyla karşılaşmak
00:31:05şüphesiz biz gazetecilerin en dikkat çeken noktalardan birisi oldu.
00:31:10Mesela bulunduğumuz yer Hüseyniye Erşad olarak geçiyor.
00:31:14Burada beş sandık var.
00:31:16Vatandaşlar bulunduğumuz nokta büyük bir alan.
00:31:20Birazdan izleyicilerimize göstereceğim bu alanı.
00:31:22Kapısında uzun uzun kuyruklar oluşturmuş durumda.
00:31:26İçeriye de beşerli onarlı gruplar halinde alınıyor ki içerideki izdahamı önlemek istiyor buradaki yetkililer.
00:31:34Söylediğim gibi beş sandık var.
00:31:35Beş sandığın başında adayların temsilcileri, İçişleri Bakanlığı yetkilileri ve seçim kurulu yetkilileri var.
00:31:44Seçimin güvenliği açısından bu noktada da önemli ve titiz bir şekilde davranıldığını gördük.
00:31:51Söylediğiniz elli dokuz bin noktada sandık kuruluyor ancak sadece İran içinde değil bu.
00:31:57Doksan beşten fazla ülkede de yani yurt dışında yaşayan İranlıların da bu seçime katılması için sandık kurulmuş durumda.
00:32:05Türkiye'de İstanbul'da, Ankara'da, Erzurum'da ve Van'da sandıklar kuruldu.
00:32:12Türkiye'de yaşayan İranlılar da orada oylarını kullanıyorlar.
00:32:16Bugün sabah ilk oyunu sandığa atan kişi İran İslam Devrimi lideri Ayatollah Seyit Ali Hamaney oldu.
00:32:22Biz de Hamaney'in hem oy kullandığı an hem de oy kullandıktan sonra yaptığı açıklamayı yerinde izleme fırsatı bulduk.
00:32:29Hamaney birkaç noktaya dikkat çekti.
00:32:32O noktalardan birisi seçim günlerinin İran halkı açısından sevinç ve mutluluk günü olduğunu söyledi.
00:32:39Buna ek olarak da insanların şüphe etmeden tereddüt yaşamadan sandığa giderek oylarını kullanmasını istedi.
00:32:47Seçime katılımın İran İslam Cumhuriyeti ve İran İslam sistemi açısından önemli olduğunu belirterek
00:32:53vatandaşlara birkaç defa cümlesinin içerisinde seçime katılım çağrısı yaptı ve sürecin son derece kolay olduğunu söyleyerek ilk açıklamalarını tamamladı.
00:33:04Diğer bir açıklama Cumhurbaşkanlığına vekalet eden Muhammed Muhbir'den geldi.
00:33:10Muhbir yaptığı açıklamada seçimlerin son derece güvenli bir şekilde ilerlediğini,
00:33:15devlet olarak, hükümet olarak her türlü önlem ve tedbirin güvenli bir şekilde seçimin yapılması noktasında alındığını söyledi.
00:33:22Adaylar kim? Bir yandan adayları izleyicilerimize aktarırken diğer yandan da etrafımı göstermek istiyorum burada.
00:33:29Hemen arkamda bulunan noktada sandık var. Sandıklardan birisi bu.
00:33:36Burada oylarını kullanıyor vatandaşlar. Önce buraya geliyorlar. Burada elektronik bir sistem var.
00:33:41Bu elektronik sistemde kimlik bilgileri kontrol ediliyor. Sisteme işiyor ardından aşama aşama kayıt yapıldıktan sonra buraya gelerek de
00:33:49bu sandıkta oyunu vatandaşlar kullanıyorlar.
00:33:53Adaylar dedik adaylarda Seyit Celil'i, eski Ulusal Güvenlik Konseyi Genel Sekreteri,
00:34:00meclis başkanı Muhammed Bakır Galibov, Galibov'un yanı sıra Tevhiz Milletvekili Mesut Tezeşkan
00:34:09ve eski İçişleri Bakanı Mustafa Kur Muhammed'i. Bu dört isim yarışıyor.
00:34:14Öne çıkan isimler ise üç kişiden oluşuyor. Bunlar Seyit Celil'i, Muhammed Bakır Galibov ve Mesut Tezeşkan.
00:34:23Seçim esasında bu üç isim üzerine yoğunlaşmış durumda. İlk turda yüzde elli artı bir şart var.
00:34:30Dört aday yarışıyor ama bu üç adayın seçimden önce yapılan anketler ve araştırmalar gösteriyor ki seçim ikinci tura kalabilir.
00:34:40Çünkü özellikle Galibov ve Celil'i arasında bir müzakere yürütüldü. Birbirlerinin lehine çekilmesi konusunda.
00:34:48Bu çekime gelmeyince muhafazakar kesimde oyların bölünmesi gündeme gelecek.
00:34:54Bu nedenle de ilk turda yüzde elli artı bir çoğunluğun sağlanması beklenmiyor.
00:35:00Yapılan özellikle yorumlar seçimlerin ikinci tura kalabileceği yönünde bu şekilde değerlendirmeler var.
00:35:06İlk turda en çok oy alan iki aday kalıyor. Bu iki aday arasında İranlılar eğer seçim ikinci tura kalırsa yeni cumhurbaşkanlarını seçmek için İran'ın helikopter kazasında hayatını kaybeden Cumhurbaşkanı İbrahim Reis'i yerine seçilecek olan dokuzuncu cumhurbaşkanı olacak.
00:35:26O ikinci turda belirlenebilir. İkinci tura kalma ihtimali güçlü olan isimlerden öne çıkan kişi Mesut Pezeşkan.
00:35:36Eğer seçim ikinci tura kalırsa Pezeşkan'ın ikinci tura kalma ihtimali yüksek. Böyle bir değerlendirme yapılıyor İran'da.
00:35:43Diğer ikinci tura kalacak kesim de ya Celil'i olacak ya da Galibov olacak bu oy bölünmesi nedeniyle.
00:35:50Peki çok çok teşekkür ediyoruz Gülkan Demir'e aktardığı bilgiler için bize İran'dan yerinden tam da sandıkların başından son bilgileri aktardı.
00:35:58Sayın Vural size dönmek isterim. Görüşlerinizi çok merak ediyorum. Nihayet geldik İran konusuna.
00:36:03Çünkü gerçekten kritik peş peşe zamanımızı el verdikçe değerlendirelim istiyorum. Beklentilerinizi merak ediyorum.
00:36:08Özellikle şimdi Gülkan Demir de dikkat çekti. İkinci tura kalması bekleniyor.
00:36:11Ve özellikle kimin eli güçlü sizce adaylardan?
00:36:15Ve anketlere göre Türk kökenli reformist aday Gülkan Demir de dikkat çektiği üzere Mesut Pezeşkan yükselişe geçmişti anketlerde.
00:36:22Dolayısıyla şans veriyor musunuz? Özellikle de reisinin ölümü sonrası İran'a nasıl bir gelecek bekliyor? Yeni Cumhurbaşkanı'nı hangi konular bekliyor?
00:36:31Kaç dakikam var?
00:36:33Şimdi bakalım hocam.
00:36:35Cümlemiz vardı asırada.
00:36:37Şimdi Büşra Hanım şöyle. Öncelikle Hamaney oyunu kullandıktan sonra arkadaşımız da çok güzel açıkladı.
00:36:45Şuna vurgu yaptı. İslam rejiminin varlığı halkın da bu seçimlere katkısıyla anlam buluyor dedi.
00:36:52Yani oy kullanmaya iten. Aslında her seçimde Hamaney aynı vurguyu yapıyor.
00:36:58Seçimlerden önce, seçim sırasında ve seçimden hemen sonraki ilk gazete manşetlerinde de katılım her zaman vurgulanır.
00:37:03Peki son seçimlerde katılım oranı yüzde kırk küsürlerde kalmıştı ve bu İran dışından bakıldığı zaman meşruyat açısından çok büyük bir soru işareti ve düşünceye sevk etmişti herkesi.
00:37:17Fakat şimdi şöyle kararsızların da olduğu ve İran'ın kendi siyasi sistemi sebebiyle sonuçta 80 aday başvurdu.
00:37:26Ve koruyucular konseyinden 6 kişiye onay çıktı. Bunların ikisi geçtiğimiz gün diğerlerinin lehine, muhafazakar adaylarının lehine çekildiler.
00:37:36Hatta son dakikaya kadar bekledik acaba Celil'i ve Galibaf arasında da birinden birisi diğerinin lehine çekilir mi diye.
00:37:43Çünkü söylediğiniz gibi reformcu aday Pezeşkiyan'ın yapılan anketlerin bir çoğunda öne çıktığını görüyoruz.
00:37:51Fakat rakamların da birbirine çok yakın olduğunu görüyoruz.
00:37:56Son seçimi doğru tahmin eden anketlere de baktığımız zaman bu rakamların çok yakın olduğunu görüyoruz.
00:38:03Ne kadar güvenilebilir anketlere? Açıktan fikirlerini herkes söylemek ister mi?
00:38:09Tabii o bir soru işareti. Türkiye ile de kıyaslayabilirsiniz başka ülkelerdeki anketlerle de kıyaslayabilirsiniz.
00:38:15Fakat aralarındaki bu tartışmalarda birkaç sefer halka açık bir şekilde televizyonda tartışmalar yapıldı.
00:38:23Bunların da çok ses getirdiğini gördük. Bu noktada Sayın Pezeşkiyan'ın biliyorsunuz eski dışişleri bakanı Zarif'e yönelik onu tekrardan dışişleri bakanı olarak görmek istediği ve onunla bir işbirliği içine gittiğini görmüştük.
00:38:38Tam olarak o noktada önceki cumhurbaşkanları Ruhani ve Hatemi'nin de Pezeşkiyan'a yönelik destekleri mevcuttu.
00:38:44Pezeşkiyan'ın bu toplantılarda halk önündeki bu tartışmalarda bir bercan vurgusu vardı diğerlerinin aksine.
00:38:52Şimdi her aday 6 ya da 4 her aday ekonomik vaatleri çok vurguladılar.
00:38:57İşsizlik ve mücadeleyi, enflasyon, döviz ve bölge ülkeleriyle iyi iletişimin gerekildiğini.
00:39:04Fakat özellikle Pezeşkiyan'ın vurgusu tekrardan batıyla bir anlaşmanın gerekliliği ve bundan sonra yapılacak işlere yönelikti.
00:39:15E tabi şu anda bakarsanız Trump'ın nükleer anlaşmadan çekilmesi sonrası İran ekonomisine yine büyük zarar vermişti bu.
00:39:23Ve içeride muhafazakarları güçlendiren, nizamın da muhafazakarlara yönelik desteğini gösteren bir şeye evrilmişti.
00:39:31Dolayısıyla şu anda tek bir reformcu adayın yarışıyor olması insanların belki sandığa gitmeleri önündeki bir tepki ve bir çekinme halinde yansıyabiliyor, ortaya çıkıyor.
00:39:43Ama ben Pezeşkiyan'ın ikinci tura kalacağını düşünüyorum.
00:39:45Yani haftaya 5 Temmuz'da tekrardan bir ikinci tur bekliyoruz çünkü %50 artı biri bugün alabilecek bir aday yok.
00:39:52Tüm anketlere baktığımızda bunu görüyoruz.
00:39:54Haftaya Cuma tekrar bir seçim bekliyoruz ve bu noktada iki adayın yarışacağını düşünüyoruz.
00:39:59Fakat o noktada Pezeşkiyan'ın karşısında Galibaf mı, Celil'i mi derseniz Celil'i daha önde gidiyor gibi görünüyor.
00:40:07Fakat Galibaf'ın da geçmişine bakıyorsunuz müthiş.
00:40:09Ülke içinde çok fazla pozisyonda bulunmuş, devrim muhafızlarının içinde yer almış.
00:40:14Kasım Süleymani ile ahbap ve yani bir tek yolsuzlukla alakalı bir şeyleri vardı davaları ve konuşulanlar.
00:40:21Fakat ben öyle düşünüyorum sanki ikisi kalacak gibi geliyor.
00:40:26İkisi kalırsa kimin şansı daha fazla olur?
00:40:28İşte o noktada da şöyle bakın katılım artarsa şu anda katılmamayı daha çok tercih edenler reformist oylar.
00:40:34Dolayısıyla ben mesela %40 küsur bir katılım beklemiyorum bu sefer.
00:40:38Hem reisinin ani ölümü yüzünden hem bölgedeki gelişmeler sebebiyle hem de Pezeşkiyan'ın şeydeki mitinglerdeki performansı sebebiyle.
00:40:48Celil'in de aynı şekilde onun da mitingleri çok iyi geçti.
00:40:51Katılımın %50'nin üzerinde olacağını düşünüyorum.
00:40:54Ama olur da katılım %50 küsürlerinde üzerinde olursa o zaman bu Pezeşkiyan'ın işine yarayacak bir şey olurmuş gibi geliyor.
00:41:01Ama kocaman bir ama.
00:41:05Sanki Celil'i de olabilir gibi geliyor.
00:41:08Tamamen orada tarafların konsolidasyonu yani muhafazakar oylarla reformci oylar hangi taraf daha konsolide olabilirse ikinci turda o adayın birazcık seçimlere katılımla belli olacak biraz da konsolidasyonla belli olacak bir şey.
00:41:22Ama asıl soru kimin olacağından ziyade İran dış politikası ya da Türkiye-İran ilişkileri ya da siyasi açıdan bölgeye nasıl etkisi olacak?
00:41:30Burada bir değişiklik zaten büyük bir değişiklik beklemiyoruz.
00:41:34Türkiye-İran ilişkileri seyrinde ve olumlu bir şekilde uzun yıllardır tüm yüksek düzeyli işbirliğe yeti görüşmeleriyle ve iki taraftaki cumhurbaşkanları seviyesinde dışişleri bakanları seviyesinde zaten iyiye doğru gidiyor.
00:41:46Böyle büyük bir değişiklik beklemiyoruz.
00:41:48Devrim Rehberi Hamane görevinin başında.
00:41:50Bu Cumhurbaşkanı seçimi önemsiz demek değil.
00:41:53Kesinlikle böyle bir şey yok.
00:41:55Cumhurbaşkanı da önemlidir İran'da.
00:41:57En önemli ikinci makamdır.
00:41:58İcra makamıdır ve tabii ki etki yaratabilir.
00:42:02Önemlidir bu seçimler ama bölge açısından İran gücünü bölgeye yansıtmaya devam edecek ve kendi çıkarlarına yönelik politikalarını korumaya devam edecek.
00:42:12Bizimle ilgili olan konularda da umuyorum ki iletişim ve işbirliği yüksek oranda devam etsin.
00:42:17Peki hocam o zaman bugün böyle potpora gibi ülkeden ülkeye geçiyoruz.
00:42:20Lübnan'a gidelim.
00:42:22Lübnan'da da kritik gelişmeler var efendim.
00:42:24İsrail ve Hezbollah'tan karşılıklı tansiyon artırıcı açıklamalar gelmeye devam ediyor.
00:42:26Son olarak İsrail Lübnan'ı taş devrine göndermekle tehdit etti.
00:42:30Lübnan'da Hezbollah'tan İsrail'in sahaya çıkması durumunda daha fazla kayıp vereceğini söyledi.
00:42:35Hezbollah İsrail'in kuzeyindeki bir askeri üst hedef aldığını duyurdu.
00:42:39İsrail ordusu da Hezbollah'la tansiyonun tırmandığı dönemde Lübnan sınırında çok sayıda tatbikat düzenledi.
00:42:44Tüm bunlar ne anlama geliyor konuşacağız.
00:42:46Bu dilimde Sayın Vural'ın yanında CNN Türk Berlin'in temsilcimiz Serhan Mert Türk de bizlere eşlik ediyor.
00:42:52Erhan kolaylıklar diliyorum.
00:42:53Önce seninle başlamak isterim.
00:42:55Çünkü önemli açıklama var.
00:42:57Şimdi Almanya, Hollanda ve Avustralya'dan Lübnan'da bulunan vatandaşlarından bu ülkeyi acilen terk etmeleri istenmişti.
00:43:04Birçok ülke var.
00:43:06Nedir detaylar şimdi Almanya içinde olduğu için ama Avrupa geleni de sen bize aktaracaksın.
00:43:10Başka ülkelerden de bu yönde bir çağrı bekleniyor mu?
00:43:13Almanya'nın bu çağrısı ne anlama geliyor?
00:43:17Şimdi Avrupa Birliği'nin lokomotif ülkesi Almanya olduğundan yola çıkarsak diğer birçok ülkenin de
00:43:23bunun bu çağrısını takip edeceğini söylersek hata etmiş olmayız.
00:43:27Ne yaptı? Federal Hükümet ve Dışişleri Bakanlığı bu yönde bir uyarı internet sayfalarında yayınladı.
00:43:32Ve şu çok önemli bir şura.
00:43:34Acil olarak ibaresi yer alıyor bu açıklamada.
00:43:37Acil olarak Lübnan'ı terk etme çağrısında bulunduğu ülkede yaşayan Alman vatandaşlarına bir an evvel bu ülkeyi terk edin şeklinde.
00:43:45Bunun açıklaması ya da satır altında şunları söylediğini ifade edelim.
00:43:48Alman Hükümeti'nin ve Dışişleri Bakanlığı'nın bölgedeki sınırda yaşanan gelişmelerin bir savaşa dönüşebilme riskinin çok yüksek olması
00:43:57ve bölgedeki bu gerginliğin bölgede daha doğrusu Lübnan'da terör eylemlerine neden olabileceği ve insanların orada hayatını kaybedebileceği uyarının altını doldurmanız gerekirse sebebi buydu.
00:44:10Kanada var söylemiş olduğum gibi Amerika Birleşik Devletleri Avrupa'dan birçok ülke bölgede yaşayan kendi vatandaşlarına bu yönde bir uyarıda bulunuyor.
00:44:18Ne demektir? İşin ciddi olduğunu bize gösteren bir gerekçedir.
00:44:22Çünkü Alman Dışişleri Bakanlığı genel elinde sabit veriler olmadığı takdirde bu şekilde bir uyarıda kendi vatandaşlarına bulunmaz.
00:44:30Hem Alman vatandaşları o bölgede Müşrah hem de Lübnanlı olan birçok kişi Almanya'ya gelip Alman vatandaşlığı almış ve şu anda o bölgede olanlar olabilir.
00:44:39Tatil dönemindeyiz o yüzden onlara acilen Almanya'ya geri dönün uyarısında bulundu.
00:44:43Berbock bölgede tamaslarda bulunmuştu ve özellikle Hizbullah'a seslenmişti ve sınırı İsrail sınırını boşaltın geri çekilin ve herhangi bir gerginliğin oluşmasına engel olun açıklamasında bulunmuştu.
00:44:57Böyle bir çağrıda bulunmuştu Almanya Dışişleri Bakanı Berbock.
00:45:01Almanya'da peki ne konuşuluyor?
00:45:03Almanya'da özellikle siyasi çevreler Lübnan hükümetinin herhangi bir savaşa sıcak bakmadığı bu yönde bir angaja durumda olmadığını söylüyorlar.
00:45:13Ama Hizbullah faktörünü de devreye soktukları zaman bir bilinmezliği denklem karşımızda.
00:45:19Berbock'un bu noktada söylediği şey çok önemli.
00:45:21Dedi ki eğer bölgede bir çatışma olursa ve İsrail-Filistin çatışması buraya da yayılmaya başlarsa sonuçlarını tahayyül edemeyeceğiz durumlarla karşı karşıya kalabiliriz dedi Almanya Dışişleri Bakanı Anelera Berbock.
00:45:36Erhan çok çok teşekkürler aktardığın bilgiler çok çok önemli bakalım Ankara ne yapacak?
00:45:39Benzer bir seyahat uyarısı gelecek mi?
00:45:42Önceki günlerde Cumhurbaşkanı Erdoğan Türkiye'nin İsrail'e karşı Lübnan'ın yanında olduğunu söylemişti.
00:45:47Yine dün grup toplantısında da bölge ülkelerini Lübnan'a destek vermeye çağırmıştı.
00:45:51Sayın Vural size özellikle şu soruyu sormak isterim.
00:45:54Şimdi özellikle İsrail Savunma Bakanı Galant'ın Washington'daki ziyareti sırasında nasıl görkemli bir karşılamayla o karelerin dünyaya yansıdığını görmüşsünüzdür siz de.
00:46:03Dolayısıyla şimdi o görüşme sonrası da Washington'dan sonra da yaptığı açıklamalar da dikkat çekti.
00:46:07Diyor ki Lübnan'ı taş devrine gönderebiliriz ama bunu yapmak istemiyoruz diyor.
00:46:12Ne anlama gelir?
00:46:14İsrail'in şayet Gazze ile ilgili bir planı olmadığını anlıyoruz.
00:46:18Gün dolduruyorlar belli ki zamanı oynuyorlar ama Lübnan ile ilgili bir planı var mıdır sizce?
00:46:23Olduğunu söylüyorlar.
00:46:25Savaş planlarının hazır olduğunu imzalandığını kabul edildiğini ve çok ağır bir şekilde tehdit ediyorlar.
00:46:31Hatta şunu da söylüyorlar tam sorumluluk Hizbullah'ta Hamas'ta ve Beyrut hükümetindedir.
00:46:37Bunun arkasında da İran'ın rehberliği vardır demişti hükümet sözcüsü.
00:46:41Şimdi Lübnan başta olmak üzere herkes böyle bir yeni savaş, yeni cephe, yeni riskler, başka aktörle işin içine çekecek şeyleri istemediğini beyan ediyor.
00:46:53Sadece İsrail bu söylemlerini sertleştiriyor ve tabi ki Almanya, Hollanda ve Kanada'dan gelen vatandaşlara yönelik bu çağrı boş bir çağrı değildir.
00:47:03Tabi ki gerekli istihbarati bir şeyin sonucunda söylenmiştir.
00:47:06Dolayısıyla önemlidir.
00:47:08Yani Netanyahu'nun tırnak içinde akıl dışı söylemlerinin ötesinde bir şeyler olduğunu söyleyebiliriz.
00:47:15Sınırdaki yığılmaları da görüyoruz.
00:47:17Yani Gazze'den birliklerinin yukarıya doğru çekildiğini de görüyoruz.
00:47:20Fakat bunu yapabilir mi?
00:47:23Şimdi bir hareket için düğmeye basmak ve bu kararı veriyorum demek için elinizde yeteri kadar gücün olması gerekiyor.
00:47:298,5 aydır Gazze'de sürekli gücünü harcayan ve çarpışan ve içerde psikolojik açıdan yoğrulan askerleriyle, siyasi açıdan çatırdayan hükümetiyle sokaklarından tepkileri alan vatandaşından siyasisine bir etki var.
00:47:45İçeride muhalefette de her şekliyle de.
00:47:48E küresel olarak da İsrail'in geldiği nokta ve yaptıklarını bütün dünya tarafından görüldüğünü düşünürsek bir yeni cepheyi daha tek başına başarabilecek bir gücü İsrail'in yok.
00:47:59Aslında bir anlamda Netanyahu'nun intiharı demiştik ama eğer bunu göze alırsa İsrail'in de intiharına gider.
00:48:06Çünkü işin içine hangi aktörlerin karışacağı, kimin nereden nasıl bir tepki vereceği, Amerika bu noktada sessiz kalamayacak.
00:48:14Amerika'nın hiç istediği bir şey değil şu anda bu ve dolayısıyla risk yüksek.
00:48:18Aslında son dönemlerde Sayın Hakan Fidan'ın da vurguladığı gibi bu risk yokmuş gibi davranamayız, düşünemeyiz, buna gözümüzü kapatamayız.
00:48:25Çünkü daha ne görmek gerekiyor silahlanmayı görüyorsunuz, tankları görüyorsunuz, söylemlerin sert olduğunu görüyorsunuz.
00:48:33Taş devrine çevireceğim Lübnan'ı nasıl bir söylem yani bundan daha ötesi olabilir mi?
00:48:38Dolayısıyla aslında mantıki açıdan bunu yapmaması gerekir İsrail'in.
00:48:42İçeride bir savaşı bu şekle getirmişken bir de Lübnan'la çünkü Hizbullah'a desteğe gelebilecek olanların sayısı ve ellerindeki teçhizatlar hamasın.
00:48:518,5 aydır verdiği cevaptan daha fazlası.
00:48:53Amerikan yetkililer kendileri bile kabul ediyorlar bunu Hizbullah'la olması bir tutamayız.
00:48:58Bu kadar da savunamayız yani İran'la İsrail karşı karşıya geldiği o Nisan ayındaki kadar savunamayabiliriz.
00:49:05Çünkü Amerikan toplumu da istemiyor, Amerikan toplumu da tepkili, Amerikan toplumu da bu suçun ortağı olmak istemediğini söylüyor.
00:49:13Avrupa'daki bazı kamuoyunun da kendi liderlerine söylediği gibi dolayısıyla olmaması gerekiyor.
00:49:20Fakat risk yüksek.
00:49:22Eğer başlarsa nereye gidebilir?
00:49:24Büyük bir soru işareti.
00:49:26Bölgenin ihtiyacı olan son şey Lübnan gibi kırılgan bir yapıda Hizbullah gibi bir aktörle İsrail'in,
00:49:31çünkü 18 sene önce hatırlıyoruz neler olduğunu.
00:49:34Dolayısıyla bu sefer bir ay da sürmeyip daha uzun bir şey evrilirse o noktada İsrail'in gücü belli.
00:49:40Dolayısıyla nasıl bir taraflaşma ve nasıl bir uluslararası ilişkilerdeki devletler dışı temel aktörleri de düşünürseniz
00:49:49gelme ihtimali çok risk taşıyor.
00:49:51Hocam yani biz Suriye'yle başladık, İran'a geçtik, Lübnan'a geçtik.
00:49:55Konuların ne kadar iç içe olduğu ve Türkiye'nin aslında ne kadar zorlu bir coğrafyada yer aldığını
00:50:00bir kez daha bugün gözler önüme siz de aktardığınız bilgilerle sermiş olduğunuzu çok çok teşekkür ederiz.
00:50:05Yayınıza katıldığınız, değerli katkılarınız için.
00:50:07Önümüzdeki günlerde bakalım neler yaşayacağız.
00:50:09Hep birlikte göreceğiz, değerlendireceğiz.
00:50:11Efendim ilk dilimi tamamlıyoruz.
00:50:13Kısa bir ara, saat başında tekrar karşınızdayız.
00:50:19İzlediğiniz için teşekkürler.
00:50:50Ayrıca hava desteği istendiği de yine gelen bilgiler arasında.
00:50:54Daha fazla detay geldikçe sesleri aktarmaya devam edeceğiz.
00:50:57Demirören Haber Ajansı aracılığıyla gelen ilk görüntüler bölgeden bütün uyarılara rağmen
00:51:03ağız yakılmaya devam ediyor ve işlerin geldiği nokta maalesef bu durumda.
00:51:11Efendim Bingöl'de de ormanlık alanlarda henüz bilinmeyen bir nedenle yangın çıktı.
00:51:15İhbar üzerine bölgeye sevk edilen ekiplerin alevlerle mücadelesi devam ediyor.
00:51:20Yangın Genç ve Kiğı ilçesinde öğle saatlerinde çıktı.
00:51:23İhbar üzerine yangının çıktığı ormanlık alana Orman İşletme Müdürlüğü, İl Özel İdare, İtfaiye ve Jandarma ekipleri sevk edildi.
00:51:30Her iki yangına toplam 5 arazöz, 2 ilk müdahale aracı, 4 iş makinesi, 3 itfaiye aracı ve 45 personelle müdahale şu dakikalarda devam ediyor.
00:51:39Yükselen alevlerin nedeni ise halen araştırılıyor.
00:51:45Efendim Türkiye uzun süredir konuşulan gri listeden çıktı.
00:51:49Maliye eylem görev gücünün aldığı karar, Türkiye'nin terörizmi finansmanı ve kara paranın aklanmasıyla mücadelede gereken adımları attığı anlamına geliyor diyor yetkililer.
00:51:59Böylelikle Türkiye uluslararası yatırım fonlarının daha rahat gelmesinin de önünün açılmış olduğuna dikkat çekiyorlar.
00:52:06Haberi ilk olarak Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek sosyal medya hesabından başardık açıklamasıyla duyurdu.
00:52:11Hazine ve Maliye Bakanlığı da kararın ardından Sayın Cumhurbaşkanımızın liderliğinde Adalet, İçişleri ve Dışişleri Bakanlıklarımız başta olmak üzere tüm kamu ve özel sektör paydaşlarımızın katkısıyla elde edilen bu sonuç finansal sistemimize güveni daha da arttırarak program hedeflerine ulaşmamızı kolaylaştıracaktır dedi.
00:52:31Ayrıca Türkiye terörizmi finansmanı ve kara paranın aklanmasıyla mücadelesini bundan sonra da uluslararası standartlarla tam uyum içinde kararlılıkla yürütecektir vurgusu yapıldı.
00:52:42Efendim Ticaret Bakanlığı emlak sektöründe aldatıcı ilanların önlenmesi için bir adım dağıttı. İlan platformlarında sadece yetki belgeli emlak işletmelerinin yetkilendirilebilmesi mümkün olacak bundan sonra ve yetki belgesiz işletmelerce ilan girişi yapılamayacak.
00:53:02Ayrıca yetki olmayan emlak işletmelerine bugüne kadar 29 milyondan fazla para cezası uygulandı.
00:53:11Amaç ilan platformlarında aldatıcı ilanların önüne geçebilmek. Bu kapsamda Ticaret Bakanlığı bir adım daha attı. Artık ilan sitelerine yetki belgeli giriş yapılabilecek.
00:53:25Ticaret Bakanlığı daha önce ilan platformlarında yer alabilen aldatıcı ilanların önlenmesi ve fiyat artışlarının engellenmesi amacıyla yönetmelikte değişikliğe gitmişti.
00:53:36Bu kapsamda ilan sitelerinde kimlik bilgileri doğrulama, ilana konu taşınmazın ilan veren kişiye veya bu kişinin 1. ve 2. derece kan ısımlarına ait olduğunu ya da ilan veren kişinin ilana konu taşınmaz sahibi tarafından yetkilendirildiğini doğrulama yükümlülükleri hayata geçirilmişti.
00:53:56Bu kapsamda Ticaret Bakanlığı'ndan yeni bir adım daha geldi. Artık ilan sitelerinde sadece yetki belgeli emlak işletmelerinin yetkilendirilebilmesi mümkün olacak ve yetki belgesiz işletmeler ilan sitelerine giriş yapamayacak.
00:54:14Bunun yanı sıra Ticaret Bakanlığı ekiplerinin denetimleri sonucunda yetki belgesi almadan taşınmaz ticaret faaliyetinde bulunan emlak işletmelerine bugüne kadar toplam 29 milyon 221 bin 612 TL idari para cezası uygulandı.
00:54:31Ayrıca ilan fiyatında fahiş artış yaptığı tespit edilen 107 işletmeye 2024 yılı haziran ayında 10 milyon 700 bin TL idari para cezası uygulanmasına karar verildi.
00:55:01Dar ve orta gelirli vatandaşa konut desteği yolda. Yeni finansal formüller üretilecek, hükümet TOKİ ile masaya oturup ev sahibi olmak isteyen vatandaşa yardım edecek.
00:55:17Pazartesi günü gerçekleşen Merkez Yürütme Kurulu toplantısında milletvekillerinin illerden gelen talepleri anlattığı bir rapor gündeme geldi. 15 başlıkta hazırlanan ve vatandaşın acil ihtiyaçlarını gündeme alan rapor ekonomi işlerinden sorumlu genel başkan yardımcısı Nihat Zeybekçi tarafından MHK üyeleriyle paylaşıldı.
00:55:39Ekonomi işlerinden sorumlu genel başkan yardımcılığımız milletvekillerimizle bir araya gelerek çeşitli konular görüşülüyor.
00:55:45O konulardan biri de dar ve orta gelirli vatandaşın nasıl ev sahibi olabileceği idi. Raporda konut alımı için hükümet desteği gerektiği ifade edilirken vatandaşın konut problemi finansal erişim talepleri de değerlendirildi.
00:55:59Edinilen bilgiye göre sunumu dinleyen Cumhurbaşkanı Erdoğan sürece dair bir çalışma yapılmasını istedi.
00:56:06Buna göre Hazine ve Maliye Bakanlığı bununla ilgili formüller geliştirecek. TOKİ'de sürece dahil edilecek. Vatandaş için uzun vadeli, sürdürülebilir ve maliyet olarak da kabul edilebilir çözümler üretilmesi bekleniyor.
00:56:19Efem Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, TürkSat 6 Anı'nın 10 gün sonra uzaya fırlatılacağını açıkladı.
00:56:28Kacır, uzaydaki bağımsızlığımızı ve teknolojik gücümüzü tüm dünyaya gösteriyoruz ifadesini kullandı.
00:56:38Türk mühendisler tarafından yerli ve milli imkanlarla geliştirildi. TürkSat 6 Anı'nın yolculuğu 9 Temmuz'da başlıyor.
00:56:46Gelişmeyi Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır sosyal medya hesabından duyurdu.
00:56:52Kacır, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, TürkSat 6 Anı'nın uzaya gönderilmesi için geri sayımın başladığını işaret etti.
00:57:00Fırlatmanın 9 Temmuz'da saat 00.20'de gerçekleşeceğini belirtti.
00:57:06Bakan Kacır, TürkSat 6 Anı ile birlikte dünyanın kendi haberleşme uydusunu üretebilen 11 ülkeden biri olduğunu vurguladı.
00:57:13TürkSat 6 Anı ile Türk haberleşme uydularının erişimi 4.5 milyar insan aşacak.
00:57:17Uzaydaki bağımsızlığımızı ve teknolojik gücümüzü tüm dünyaya gösteriyoruz ifadelerini kullandı.
00:57:25Efendim son günlerde herkes yapay zeka ile yapılan donandırıcılıklardan şikayetçi malumunuz biz de ekrana getiriyoruz sık sık.
00:57:31Onlardan biri de şimdi Savunma Sanayi Başkanı Haluk Gölgün oldu hedeflerinden biri de.
00:57:36Onun da yapay zeka ile bir benzerini yapıp sesini taklit eden donandırıcılar çok sayıda kişiyi donandırmaya kalktı.
00:57:43Haluk Gölgün bunlara inanmayın açıklaması yaptı ama çok dikkat çeken bir yöntemle Gölgün yapay zekaya yapay zeka ile yanıt verdi.
00:57:52Teknoloji imkanları kullanılarak üretilen videolar dolandığını görmekteyiz.
00:57:57Örneğin şu anda izlediğiniz ve size gerçek gibi gelen bu video tamamen yapay zeka teknolojisi ile üretilmiştir.
00:58:06Sesi de görüntüsü de yapay ama dikkat çektiği konu gerçek ve tehlikeli.
00:58:12Dolandırıcıların yöntemiyle bu kez vatandaşlar uyarıldı.
00:58:16Görüntüm ve sesim kullanılarak oluşturulan bir avatardır.
00:58:20Dolandırıcılığı amaçlayan bu tarz video, duyuru ve haberler tamamen gerçek dışıdır.
00:58:26Savunma Sanayi Başkanı Haluk Gölgün sanal avatarı ile açıklama yaptı.
00:58:32Son zamanlarda internet siteleri ve sosyal medya platformlarında savunma sanayi firmalarına yatırım yaparak gelir elde edebileceğine dair sahte ilanlarla haber benzeri içeriklere karşı uyarıda bulundu.
00:58:46Kıymetli vatandaşlarımız kurumlarımızın ya da firmalarımızın kurumsal hesaplarından paylaşılmamış hiçbir görsel veya videoya lütfen itibar etmeyiniz.
00:58:58Görgün sahte reklamlarla karşılaşıldığında neler yapılabileceğini de söyledi.
00:59:04Şüpheli durumlarda resmi iletişim kanalları üzerinden ulusal siber olaylara müdahale merkezi ve bilgi teknolojileri ve iletişim kurumuna dolandırıcılık bildiriminde bulununuz.
00:59:19Efendim yine tartışılan bir başlıkla devam edeceğiz.
00:59:22Kocaeli'de lise müdür yardımcısının öldürülmesindeki sır perdesi aralanıyor mu sorumuz bu.
00:59:28Cinayet emrinin Yunanistan'dan verildiği öğrenildi.
00:59:30Tüm ayrıntıları sinyalen Türk İstanbul Haber Müdürü Nihat Uludağ bizlere aktaracak.
00:59:35Nihat Bey hoşgeldiniz evinize.
00:59:36Merhaba.
00:59:37Şimdi Kocaeli'de bir lise müdür yardımcısından söz ediyoruz.
00:59:40Yunanistan'da nasıl bir bağlantı olabilir?
00:59:42Kim vermiş emri?
00:59:44Gerçekten de acı bir olay aslında.
00:59:46Mahir Çoğaç Hoca Kocaeli'nde Fevzi Çakmak Adanor Lisesi'nde okul müdür yardımcısı olarak görev yaparken
00:59:53çarşamba sabahı saat 09 sıralarında evinden çıkıp arabasına bindiği sırada bir tetikçi tarafından başından vurularak infaz edildi.
01:00:02Yani olayın olmasıyla birlikte biz ilk önce dedik ki acaba yine bir öğrenci öğretmen cinayeti mi?
01:00:08Yine bir öğretmenin hedefi falan cinayet mi derken yine trajik bir cinayet çıktı işin açıkçası Büşra.
01:00:13Şöyle Mahir Çoğaç Hoca'nın kardeşinin Adana'da bir suç örgütü lideri olduğu ortaya çıktı.
01:00:20Ve kardeşinin 4 yıl önce Bedirhan Baygara isimli yine rakip olan bir çetenin liderini Adana'da kafede öldürdüğü ve ondan sonra kaçtığı tespit edildi.
01:00:34Ve Baygara çetesinin ise maalesef ki yani asıl çeteye karışmış suça karışmış Çoğaçlardan o küçük kardeşe değil de normal hayatta yaşayan,
01:00:49öğrencileriyle hayatını idame ettiren, normal bir yaşam süren Mahir Hoca'yı sırf intikam için öldürdükleri, öldürdükleri infaz ettikleri ortaya çıktı.
01:00:59Yani Mahir Çoğaç sırf kardeşleri organizasyon örgütünün içerisinde ama Mahir Hoca'nın o hayatı seçmediği,
01:01:06Mersin'de Fen Edebiyat Fakültesini bitirip Türk Dili ve Edebiyatı konusunda öğretmenlik yaptığı, o hayattan koptuğu ve normal öğrencileriyle,
01:01:16öğretmenleriyle normal bir ilişkiyi seçtiğini, normal bir yaşam sürdüğünü fakat kardeşlerinin bir takım organizasyon örgütünün lideri olmasının nedeniyle
01:01:24rakip çetenin lideri tarafından öldürtüldü, ortaya çıktı.
01:01:29Tabi Kocaeli İlemliyet Müdürlüğü Asayi Şubesi Ekipleri olayı sonrası bir çalışma yaptılar ve 17 yaşındaki tetikçi ve ona yardımlı yataklıkta bulunan bir kişiyi daha
01:01:39İstanbul Ümraniye'de yakalayıp gözaltına aldı.
01:01:42Tabi yürütülen soruşturmada Büşra, ölüm talimatının, infaz talimatının yani Mahir Çoğaçocu'nun öldürülmesi talimatında yine Baygara Çetesi'nin yeni lideri tarafından Yunanistan'dan verildiği,
01:01:58tetikçinin Adana'dan özel olarak seçilip Adana'dan Kocaeli'ne gönderildiği ve böylesine bir üzüntü verecek,
01:02:05gerçekten de öğrencilerini gözyaşları içerisinde bırakan bir cinayet gerçekleşti.
01:02:10Yani Mahir Çoğaçocu ile ilgili okulun önünde de bir cenaze töreni yapıldı.
01:02:15Orada da öğrencileri gözyaşları içerisinde uğurladılar onu.
01:02:18Böylesine acı, trajik bir konu ve iki çocuğu vardı, evliydi Mahir Hoca ve ailesinin içinde olduğu bir organize suç örgütü hesaplaşmasında Mahir Hoca'nın burada kurban seçildiğini biz anlayabiliyoruz bu soruşturmada.
01:02:33Ailesine, öğrencilerine bir kez daha vahsala ve sabırlar diliyoruz.
01:02:36Nihat Bey o zaman bu Baygaralar isimli organize suç örgütünden buna dair istihbari bilgiler nedir?
01:02:42Bu çete liderinin Türkiye'ye iadesi söz konusu olur mu?
01:02:45Tabi tabi.
01:02:46Bedirhan Baygara, biliyorsun Baygara Çetesi Adana bölgesinde faaliyet gösteren, oldukça geniş bir kitleye de sahip olan önemli bir suç örgütü.
01:02:564 yıl önce Bedirhan Baygara bir kız arkadaşıyla kafede bulunduğu sırada yine Mahir Çoğaç'ın küçük kardeşi olan başka bir organize suç örgütünün lideri olan çete lideri tarafından kafede infaz edilmişti.
01:03:10Tabi Baygara Çetesi'nin yeni lideri vardı, aralarında bir husumet de oluşmuştu.
01:03:14O yeni lider de Yunanistan'a kaçmıştı ama o kişi de Yunanistan'da yakalandı.
01:03:21Türk Güvenlik Birimleri, Türk Emniyet Birimleri, Mahir Çoğaç hocanın katil zanlısı olan o organize suç örgütü liderinin de Türkiye'ye iade edilmesi için gerekli işlemler başlayacaktır.
01:03:33Şu an olay henüz savcılık soruşturmasında.
01:03:35Savcılık soruşturmasını tamamlayacak Büşra.
01:03:38Ardından gerekirse İnterpol'den Kırmızı Mülten çıkarılacak ve yine Adalet Bakanlığı kanalıyla da Yunanistan'dan Mahir Çoğaç'ın o ölüm emrini veren o Baygara suç örgütünün yeni liderinin Türkiye'ye iade edilmesi için de adli çalışmalar başlatılacak.
01:03:55Nihat Bey emri vereni konuştuk, tetiği çekeni de isterseniz konuşalım.
01:03:5817 yaşında bir çocuk göz altında şimdi katil zanlısı olarak.
01:04:02Dolayısıyla bu çeteler bu çocukları nasıl ağlarına düşürüyor?
01:04:06Gerçekten de üzüntülü bir durum Büşra.
01:04:08Özellikle son dönemde sosyal medyanın çok kullanımı söz konusu.
01:04:13Organize suç örgütleri şöyle bir şey geliştirmişler.
01:04:15TikTok olsun bazı sosyal medya olsun orada silaha meraklı olan gençleri çocukları hareketli aksiyonunu hızlı yaşamı seven gençleri özellikle silah kullanan mesela bazı gençler silah kullanıyorlar ve o kullandıkları görüntüyü sosyal medyaya paylaşıyorlar.
01:04:32Organize suç örgütü üyeleri de diyor ki bu bizim için meyilli diyor.
01:04:36Silah kullanmaya meyilli, suça meyilli biz bunu alalım örgütümüze katalım diyorlar.
01:04:40Ve Mahir Çağan hocanın, Mahir Çoğaç hocanın katil zanlısı da maalesef bunlardan biri.
01:04:4717 yaşındaki henüz daha ergen olmamış yani henüz gençliğe atımı atmamış 17 yaşındaki bir çocuk ve suça itilmiş bir çocuk.
01:04:57Tabi çetelerin son dönemde özellikle yeni nesil organize suç örgütleri tamamen sosyal medyadan maddi menfaat karşılığı o gençlere, o çocuklara özendiriyorlar.
01:05:08Silah veriyorlar, motosiklet veriyorlar hatlarına, araç veriyorlar ve aksiyonal bir hayat vaat ediyorlar.
01:05:13Ve çocuklar da o film sahnelerinde gördüğü hayatı, o aksiyon hayatını realde de öyle olduğunu düşünüyor ve organize suç örgütünün birer suç makinesi haline geliyor.
01:05:23İşte bu katil zanlısı da bir 17 yaşındaki genç bir tetikçi maalesef.
01:05:30Tabi örgüt bunun bir diğer anlamı da var.
01:05:33Niye 17 yaşındaki bir çocuk seçiliyor?
01:05:35Çünkü henüz yaşa erişmediği için daha az ceza alıp reşit olmadığı için tahliye edeceğini düşünüyor.
01:05:45Özel seçilmiş bir tetikçi hem yaşı itibariyle hem seçim itibariyle.
01:05:49Dolayısıyla yani suç eğitilmiş bir çocuk bir tetikçi yani kendini öğrencilerine adamış çocuklara adamış bir öğretmeni maalesef infaz etti.
01:06:00Çok teşekkür ederiz verdiğiniz bilgiler için.
01:06:02Efendim devam edelim.
01:06:04Dünya gündemiyle ABD'de her 10 yetişkinden 6'sının izleyeceğini söyledi.
01:06:09Biden Trump karşılaşması o münazara sona erdi.
01:06:12Bu tarihi karşılaşma sadece ABD'den değil dünyanın dört bir yanından takip edildi ki
01:06:18100 milyon insandan söz ediliyor.
01:06:20Duella'da Amerikan ekonomisi, göçmen sorunu, kürtaj konusu, Rusya-Ukrayna savaşı ve elbette İsrail-Hamas çatışmaları gibi bir çok konu ele alındı.
01:06:29Tüm ayrıntıları CNN Türk ABD temsilcimiz Yunus Paksu'ya soracağız.
01:06:33Yunus kolaylıklar diliyorum.
01:06:35Yorucu bir gündü kuşkusuz senin için.
01:06:37Şimdi canlı yayın beklenti gibi miydi?
01:06:39Veya saray muhabirlerine almadı CNN bunu biliyoruz.
01:06:42Senin izlerimlerin nedir?
01:06:44Amerika Birleşik Devletleri'ndeki yansımaları ne oldu?
01:06:47Medya ve siyasiler neler söyledi?
01:06:51Tabi bu münazara büyük bir heyecanla bekleniyordu.
01:06:55Belki de seçimin kaderini değiştirebilecek bir tartışma programı olması bekleniyordu.
01:07:00Ve öyle de olacak gibi Büşra.
01:07:02Çünkü Başkan Biden'in performansından sonra özellikle Demokrat Parti liderliğinin,
01:07:08Demokrat Parti'ye yakın medya kuruluşlarının, yorumcuların ve eski Barack Obama,
01:07:14Joe Biden başkanlığı dönemindeki çalışanların büyük bir üzüntüyle takip ettiklerini
01:07:20ve müthiş bir paniğe kapıldıklarını da öğrenmiş olduk.
01:07:23Çünkü Başkan Biden'in özellikle çok fazla çıkmayan kısık sesi, sürekli öksürmesi,
01:07:29düşüncelerini yine unutması, mırıldanması çok da aslında fazla,
01:07:34çoğu cümlede anlam içermeyen cümleler kurması insanları paniğe sevk etti.
01:07:40Ama şimdi ertesi gün kalktığımızda, daha dün gece başlamış olmasına rağmen,
01:07:45sabah kalktığımızda bütün medya kuruluşlarında tek bir soru işareti konuluyor.
01:07:50Biden'i değiştirebilir mi Demokrat Parti?
01:07:53Artık konu bu oldu.
01:07:54Yani 27 Haziran'da bu münazara beklenirken, 28 Haziran'da artık Biden gider mi?
01:08:00Biden çekilsin, yaşlı gibi bütün yorumlar, analizler yazılıyor ABD'de.
01:08:07Ancak şöyle bir soruyu da sormak lazım ki bence meşru bir soru bulgu şu an.
01:08:11Zaten bunun geleceği belli değil miydi?
01:08:14Yani bugünün geleceği çok da aslında belliydi.
01:08:172022'den, 2023'den bir yıllık, iki yıllık anketler bile aslında seçmenlerin
01:08:23%70'inin, %75'inin bazı anketlere göre %80'inin Biden'dan başka bir aday istediği
01:08:29ortaya konuluyordu.
01:08:30Zaten Biden'ın yaşıyla ilgili endişeleri sürekli konuşuyorduk.
01:08:34Alay konusu oluyordu, endişe konusu oluyordu kimine göre.
01:08:37Ve bunlara baktığımızda her üç Amerikalı'dan ikisinin en az Biden'ın
01:08:42başkan olmak için çok yaşlı olduğunu, fiziksel ve mental kapasitesinin
01:08:46olmadığını söylediğini biliyorduk.
01:08:48Ve dün ortaya çıkan bu tablo aslında Demokrat Parti'ye yakın yetkililer,
01:08:52yorumcular ve medya tarafından şok ve panik olarak adlandırılsa da aslında
01:08:58bu perşembenin gelişi çarşambadan belliydi diyebiliriz.
01:09:02Onunla ilgili tabii bu performanstan sonra söylenenlerin, içeriğin çok da fazla
01:09:07bir önemi kalmamış gibi Amerika Birleşik Devletleri'nde.
01:09:10Mesela insanlar kürtaj hakkında ne dedi, Hamas hakkında ne dedi,
01:09:14Ukrayna hakkında ne dedi ya da ailelerin geçim zorluğu hakkında ne dedi
01:09:18gibi tartışmalar tamamen ikinci belki de üçüncü planda kaldı.
01:09:21Şu an bir Biden çekilebilir mi, çekilir mi? Bir de çekilirse kim gelir,
01:09:26nasıl biz bunu toparlarız derdine düştü Demokratlar.
01:09:29Tabii o konuda da hemen biraz küçük bilgi vereyim.
01:09:32Peki başkan Biden şu an çekilirse seçime kalmış dört ay.
01:09:35Demokrat Parti ne yapacak dersek şu tarihe bakmamız lazım 19-22 Ağustos.
01:09:4019-22 Ağustos'ta Demokratların parti kongresi var ve Biden resmen
01:09:45başkan adayı olarak ilan edilecek 3.900 delege tarafından.
01:09:49Bu delegenin hepsini de başkan Biden kazandı.
01:09:52Diyelim ki yarın ben çekiliyorum, o zaman kim aday olacak?
01:09:55İşte böyle bir süreç başlayacak.
01:09:57Demokrat Parti'nin liderliği valilerle, kongredeki liderlerle konuşup
01:10:02bir isim belirlemek zorunda kalacak ve bunu da o delegeler seçecek.
01:10:05Yani Biden'a oy vermeyi taahhüt etmiş delegeler seçecek.
01:10:09Peki 19-22 Ağustos'tan sonra bırakırsa Biden ne olacak?
01:10:12İşte o zaman parti liderliği alelacele acil bir isim seçmek zorunda kalacak.
01:10:17Ama her iki ihtimalde de Büşra şunu biliyoruz.
01:10:20Artık 4 ay kala Biden'ın çekilmesiyle birlikte yeni bir ismin gelmesi,
01:10:25halka tanıtılması, onun kampanyasının, görüşlerinin, hayat görüşünün aktarılması,
01:10:30bunların hepsi çok zor olacak.
01:10:32Gerçekten de bu münazara Trump'a büyük bir avantaj sağladı.
01:10:36Ki bu mikrofon kapatma olayı normalde bir dezavantaj olur mu diye düşünüyorduk aslında Trump için ama
01:10:42onu daha böyle bir sakin, daha kontrollü bir başkan adayı gibi gösterdi.
01:10:46Daha normal bir insan gibi gösterdi.
01:10:48Sadece dinledi, cevap veremedi ve bununla birlikte şöyle bir laf vardı.
01:10:53İpi ver, o kendisini atar zaten diye.
01:10:55Biden dün akşam adeta kendi kendini asmış oldu bu performansıyla.
01:10:59Yani Trump sözünü kesmesine gerek kalmadı.
01:11:01Biden zaten cümleyi tamamlayamadı.
01:11:03Trump da bekleyip onunla dalga geçmeyi tercih etti.
01:11:05Şimdi baktığımızda pek çok yorum var Yunus.
01:11:08Yeni de aktardığın yorumlar da çok kıymetli.
01:11:10Meslektaşımız Hüseyin Yılmaz da sosyal medyadan paylaşmış.
01:11:13Şöyle diyor, kimse bu debate'e bakarak oyunu değiştiremez elbette.
01:11:16Asıl soru mevcut başkan 4 yıl daha götürebilir mi?
01:11:19Ya da yeni bir şey söylemeyen eski başkanı yeniden denemeye gerek var mı diyor.
01:11:23Şimdi Amerikalılar bunu tartışa dursun.
01:11:25Biz şunu konuşalım dilersen.
01:11:26Hangi aday Türkiye için daha iyi?
01:11:28Böyle bir bakış açısından konuşulabilir mi?
01:11:31Fark var mı ya da?
01:11:34Açıkçası bizi ilgilendiren, yakından ilgilendiren iki konu hakkında konuştular.
01:11:38Ve bunlardan biri tabii Gazze'de yaşanan katliamdı.
01:11:41Ve Lübnan'da bir savaş çıktı çıkacak yorumları yapılıyor.
01:11:45Özellikle Amerikan Savunma Bakanlığı'ndan da geliyor bunlar.
01:11:48Bu konu hakkında iki aday da hem başkan hem de eski başkan ya da müstakbel başkan.
01:11:53İsrail'i ben daha çok savundum.
01:11:55Sen savunamadın.
01:11:56Ben daha iyi savunurdum.
01:11:57İsrail'in işgal edilmesine izin vermezdim dedi Trump.
01:12:00Biden de dedi ki öyle şey olur mu?
01:12:02Ben onlara sadece 900 kiloluk bomba göndermedim.
01:12:04Geri kalan her şeyi gönderdim.
01:12:06İsrail'e en çok destek veren bendim dedi.
01:12:08Bu konuda çok bir ayrım göremiyoruz.
01:12:10Yani kötünün iyisi deriz ama kötünün kötüsü olacak gibi.
01:12:14Ukrayna konusunda da aynı şekilde bir belirsizlikte kaldı.
01:12:17Bu noktada bizi ilgilendirecek konularda çok net bir mesaj alamadık bu iki başkan adayından.
01:12:23Tabi ikilinin Cumhurbaşkanı Erdoğan'la kişisel ilişkilerinin nasıl gelişeceğini de
01:12:28başkanlık koltuğuna tekrar oturduktan sonra görmek gerekebilir diyebiliriz.
01:12:32Çünkü iki liderde çeşitli sorunlar mutlaka yaşadı Türkiye'yle.
01:12:36Bunları hepimiz yakın tarihte biliyoruz.
01:12:38Bakalım neler olacak.
01:12:39Çok çok teşekkürler Yunus Aktay'dan bilgiler için.
01:12:45İran'da gözünüz kulağımız bir yandan.
01:12:52Çünkü Cumhurbaşkanlığı seçimleri var.
01:12:54İkinci turu mu kalacak?
01:12:55Bölgeyi nasıl etkileyecek?
01:12:56İran siyasetinde bir değişikliğe yol açar mı?
01:12:58Uzmanlar yol açmayacağını pek de söyleselerdi.
01:13:01Elbette komşu İran'daki bu gelişmeleri yakından takip ediyoruz.
01:13:04Şimdi geçmişe gidelim.
01:13:05İran'ın 8. Cumhurbaşkanı İbrahim Reis'i beraberindeki etle 19 Mayıs satırlayacaksınız.
01:13:11Yaklaşık bir ay önce helikopter kaza olarak tanımlanmıştı bu olay.
01:13:14Bir kaza sonucu hayatını kaybettiğini açıklamıştı İran'lı kaynaklar.
01:13:1819 Mayıs tarihinde meydana gelen o kazanın yankıları hala devam ediyor.
01:13:22Peki helikopter neden düştü? O gün neler yaşandı?
01:13:25CNN Türk ekibinden Fulya Öztürk ve Ali Kahraman bu kazadan saatler sonra İran'a ulaşmış ve özel görüntüler kayıt altına almıştı satırlayacaksınız.
01:13:33Bir kez daha ekrana taşıyalım.
01:13:41İzmir
01:13:44İzmir
01:13:46İzmir
01:14:082021 Ağustosundan beri görev başındaydı.
01:14:11İbrahim Reis'in içinde bulunduğu helikopterin düştüğü iddia ediliyor.
01:14:15Akıbeti henüz bilinmiyor.
01:14:17Son dakika bilgisi şu. Yoğun bir sis var.
01:14:20Ekipler bölgeye ulaşmaya çalışıyor.
01:14:34Son dakika haberi dünyayı şoke etti.
01:14:36Dünya gözünü İran'a çevirdi.
01:14:39İran'ın 8. Cumhurbaşkanı İbrahim Reis'i ve heyetini taşıyan helikopterin düşmesi peş peşe soru işaretlerini beraberinde getirdi.
01:14:48Kaza mı? Sabotaj mı?
01:14:50Dünya bu iki soruyla çalkalandı.
01:14:57Peki o gün ne olmuştu?
01:14:59İran ve Azerbaycan yani uzun zamandır ilişkilerin soğuk olduğu iki ülke için o gün tarihi bir gündü.
01:15:06İran Cumhurbaşkanı İbrahim Reis'i ve Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev,
01:15:11Azerbaycan sınırında Aras Nehri üzerinde iki ülke tarafından ortaklaşa inşa edilen Kız Kalesi Barajı'nın açılışı için bir araya gelmişti.
01:15:21Törenden sonra iki isim samimi açıklamalarda bulunmuştu.
01:15:26Sağolun.
01:15:33O törenin ardından İbrahim Reis'i Tebriz'e geçmek için helikoptere bindi.
01:15:38O helikopterde Reis'iyle beraber İran Dışişleri Bakanı Hüseyin Emir Abdullahiyan,
01:15:44İran'ın dini lideri Hamaney'in Tebriz temsilcisi Seyit Muhammed Ali Haşim ve Doğu Azerbaycan valisi Malik Rahmet'i bulunuyordu.
01:15:53Reis'inin koruması ve mürettebatla beraber toplamda sekiz kişiyi taşıyordu o helikopter.
01:16:04Helikopterde bulunan Ali Haşim, son röportajını ölmeden birkaç hafta önce CNN Türk'e vermişti.
01:16:11İsrail'e verdiği mesajlar gündem olmuştu.
01:16:24Reis'i taşıyan o helikopter dışında heyet için iki helikopter daha kalkmak için hazırlanıyordu.
01:16:32Yani üç helikopter vardı.
01:16:37Helikoptere binerken kaydedilen son görüntülerde böyle yansımıştı.
01:16:41Ve bu görüntüden dakikalar sonra üç helikopter havalandı.
01:16:46İran Cumhurbaşkanı İbrahim Reis'i taşıyan helikopter havalandıktan bir süre sonra Tebriz'e yaklaşırken bir anda irtifa kaybetti.
01:16:54Verzigan bölgesinde düştü.
01:16:56İran medyası 15-30 sıralarında Reis'in helikopterinin sert iniş yaptığını duyurdu.
01:17:02Bir süre sonra helikopterin düştüğü ve haber alınamadığına dair haberler gelmeye başladı.
01:17:08Halil Kahraman'la ben, CNN Türk olarak olay yerindeyiz.
01:17:12Tam enkazın olduğu noktaya çok çok yakın bir yerdeyiz.
01:17:15Sis ve zorlu hava şartlarıyla biz de açıkçası mücadele ediyoruz.
01:17:20Helikopterin düştüğü noktada sis çok çok daha yoğun.
01:17:25Böyle bir coğrafyadan bahsediyoruz.
01:17:27Halil Kahraman bembeyaz görüntü dışında zannediyorum pek de bir şey gösteremiyor, veremiyor.
01:17:33Diğer iki helikopter ise Tebriz'e inebilmişti.
01:17:36Düşen helikopterde bulunan Tebriz İmamı Ali Haşim'in İran Enerji Bakanını aradığı ortaya çıktı.
01:17:52O anlar böyle kayıt altına alındı.
01:17:55Haşim, sedeyi benden duyar mısın? Halin iyi mi?
01:17:57Başka bir şey var mı?
01:18:01Helikopterin düştüğü bölgede yoğun sis hakimdi.
01:18:04Hava koşulları arama-kurtarma çalışmalarını engelliyordu.
01:18:08İran'ın dini lideri Ali Hamaney, bu kazadan birkaç saat sonra
01:18:12halkımız endişe etmesin, ülke idaresi kazadan etkilenmeden pürüzsüz devam edecektir, açıklamasını yaptı.
01:18:21Ve gece saatlerinde, Türk siyasi Akıncı İran semalarında uçtu.
01:18:26Saatlerce helikopteri aramak için uçuş yaptı.
01:18:29Milyonlarca insan o anları anbean izledi ve yer tespit edildi.
01:18:36Gün ağrırken helikopterin enkazı bulunmuştu.
01:18:39İran şokta, İran yastaydı.
01:18:41Helikopterden kimse sağ çıkmadı.
01:18:44Ekipler cenazeleri alabilmek için mücadele vermeye başlamıştı.
01:18:48Hazardasın!
01:18:52Hazır! Hazardasın!
01:18:55Ya Hüseyin!
01:18:57Ya Hüseyin!
01:18:59Ya Hüseyin!
01:19:04Şu an İran'da Verdigan'dayız ve cenazeler olay yerinden alındı.
01:19:10Ve şu an cenazeler getiriliyor.
01:19:13Uzun bir araç konvoyu görüyorsunuz.
01:19:16Helikopter tespit edilmişti.
01:19:20Bu aracın içinde de bir cenaze var.
01:19:22Kimin cenazesi bilmiyoruz ama.
01:19:24Reisinin mi? İran Cumhurbaşkanı Reisinin mi?
01:19:27İran Dışişleri Bakanlığı mı? Bilmiyorum ama.
01:19:30Teker teker araçlar gitti.
01:19:32Çok özel görüntüler şu an ekrana getirdik.
01:19:34Sadece CNN Türk ekranlarında görüyorsunuz, izliyorsunuz bu görüntüleri.
01:19:40İçeriye hareket ediyorlar.
01:19:42İçeriye sayabildiğiniz zannediyorum 45 cenaze buradan önümüzden geçti.
01:19:47İran Kızılay'ı burada.
01:19:53Bu yolun sonunda bakın.
01:19:55Bu yolun sonunda kazanın, helikopterin düştüğü, enkazın bulunduğu yer.
01:20:01Bu yolun sonunda.
01:20:03Uzun bir araç konvoyu bölgeye geldi ama zannediyorum
01:20:07Bütün cenazeler çıkartıldı o alandan.
01:20:11Battaniyelere sarılı bir vaziyette.
01:20:13Daha sonra bir cenaze poşetine sarılıydı.
01:20:18İlk etapta gelen gelip görüntüler o yöndeydi.
01:20:21Daha sonra özel araçlara yerleştirildi bu cenazeler.
01:20:33Burası son derece hareketli.
01:20:36Çünkü arama kurtarma ekiplerinin toplandığı alan burası.
01:20:40Hemen bu dağın ardında helikopterin enkazına ulaşıldı.
01:20:45İran Cumhurbaşkanı reisinin helikopterinin bir parçası önce tespit edildi.
01:20:52Ve daha sonra da cenazelere ulaşıldı.
01:20:55Bakın son derece hareketli bir nokta burası.
01:20:58Hem İran polisi hem İran askerleri var.
01:21:00Arama kurtarma ekipleri var.
01:21:02Şu an İran Kızılay'ı var.
01:21:04Yoğun ve kalabalık bir alan.
01:21:06Koordinasyonun yapıldığı alandı burası.
01:21:09Burada ekipler koordine halinde yukarıya doğru çıktılar.
01:21:14Toplanma alanları burası.
01:21:16Hemen şöyle ki İran Kızılay'ı da bir açıklama yapıyor şu an zannediyorum.
01:21:22Kendileri bir son duruma ilişkin açıklama yapıyorlar.
01:21:28Cenazeler az önce buradan çıkarıldı.
01:21:32Önce battaniyeye sarılmış halde görseller vardı.
01:21:36O cenazeler araçlara yerleştirildi.
01:21:40Yine İran Kızılay'ına ait araçlara, cenaze araçlarına yerleştirildi.
01:21:46Ve cenazeler bölgeden çıkarıldı, götürüldü.
01:21:49Bunu söyleyelim size.
01:21:51Yani cenazelerin tamamı o noktadan çıkarıldı.
01:21:55Şimdi helikopterin parçaları tabii çıkartılacak.
01:21:59Önce kuyruk kısmı tespit edilmişti.
01:22:02Gövdesi, başı diğer parçalanmış halde olduğunu biliyoruz.
01:22:08Diğer parçaları bulunacak, kara kutu bulunacak.
01:22:11Ve bölgede yani çalışmalar daha devam edecek onu söyleyeyim size.
01:22:15Şu an hava soğuk, bazı noktalarda sis yine hakim.
01:22:19Ama şu an yayın yaptığımız nokta Halil Kahraman'la beraber
01:22:24bütün o operasyonun yönetildiği, ekiplerin buluştuğu ve hareket ettiği noktaydı burası.
01:22:30Şu an tabii bakın bazı görevi biten, işini tamamlayanlar ayrılıyorlar.
01:22:36Çünkü cenazelerin artık bölgeden çıkartılmasıyla teknik heyet bölgede olacak.
01:22:42Bizim şimdi gitmeye çalıştığımız, ulaşmaya çalıştığımız yer
01:22:46helikopterin ana gövdesi.
01:22:52Yani o esas enkazın olduğu yere gitmeye çalışıyoruz.
01:22:56O bavulların saçıldığı, esas gövdenin düştüğü,
01:23:00esas cenazelerin toplandığı tam anlamıyla enkazına gidiyoruz.
01:23:06Biz az önce arabayla giderken mahsur kaldık.
01:23:10İnanılmaz bir sis vardı.
01:23:12Şimdi biraz sonra biz aslında varmış olacağız ama yürüyerek ilerleyeceğiz bir yerden sonra.
01:23:19Bakın yolları görüyorsunuz.
01:23:21Yollar o kadar kötü kötü ki yani böyle hani tangır tungur gidiyoruz öyle söyleyeyim size.
01:23:28Burası sık ağaçların olduğu, derin vadilerin olduğu, dimdik dağların olduğu çok zor bir coğrafya.
01:23:38Burası İran'ın en zor coğrafyası diyebiliriz.
01:23:44Kaç defa durduk dinlenmek için.
01:23:53Bilmiyorum ama sisin, pusun bir de yağmur da başladı.
01:24:02Nefes nefeseyiz, dakikalardır yoldayız ama çok yaklaştık.
01:24:09Enkaza ulaşmaya çalışıyoruz.
01:24:13Halil'le beraber böyle tabii zaman zaman durup dinlenme isteği oluyor.
01:24:22Yerler kayıyor.
01:24:24Bir yandan sis, bir yandan kaygan bir toprak var ve gerçekten çok zor bir arazi burası.
01:24:36O helikopter tam da buraya düştü.
01:24:39O helikopterin enkazını getiriyoruz ekrana.
01:24:42Ulaşmamız gerçekten çok zor oldu.
01:24:44Halil'le buraya ulaşırken dün arama kurtarma ekiplerinin nasıl sıkıntılar çektiğini anladık açıkçası.
01:24:51Ben onu söyleyeyim size.
01:24:53Çok önemli bir iddiadan da söz edeceğim size.
01:24:55Bu helikopterin İran Cumhurbaşkanlığı'na ait bir helikopter olmadığı söylendi bugün bize.
01:25:01O zaman bu helikopter kimin?
01:25:03Kim kullanıyor bu helikopteri?
01:25:05Şöyle söylendi.
01:25:07İran Silahlı Kuvvetleri veya İran Kızılay'ının kullandığı bir helikopterdi.
01:25:12Şimdi peki neden İran Cumhurbaşkanı Reisi bu helikopteri kullanmak istedi?
01:25:21Neden kullandı?
01:25:22Yani açıkçası çok soru var.
01:25:24Çok soru var.
01:25:25Neden sisli puslu havada bu helikopter kalktı?
01:25:28En önemli soru bu.
01:25:3050 yıllık eski bir helikopter.
01:25:32Evet ABD yapımı çok eski bir helikopter diyoruz.
01:25:35Bazı iddialar o ki İran Cumhurbaşkanlığı'na ait olmayan bir helikopter geçici zaten yakın bir güzergah diye
01:25:44Cumhurbaşkanı Reisi'nin Silahlı Kuvvetleri'ne ait veya İran Kızılay'ına ait kullanılan bir helikopteri kullandığı iddia ediliyor.
01:25:53Dolayısıyla bir kara kutunun da olmadığı da yine iddialar arasında.
01:25:57Şimdi burası tabi çok kritik bir yer.
01:25:59Çok önemli bir yer.
01:26:00Dolayısıyla burada çok sayıda İran askeri ve polisi bu bölgeyi çevrelemiş durumda.
01:26:12Ve günlerce sürecek cenaze merasimleri başlıyordu.
01:26:15İran'ın bütün sokakları İbrahim Reisi ve kazada hayatını kaybedenlerin resimleriyle donatıldı.
01:26:22Farklı mesela ebatlarda resimler, farklı ebatlarda posterler, atışlar var.
01:26:29Cenazeler birçok şehre götürüldü.
01:26:32Halk İran Cumhurbaşkanı ve heyetine veda etmek için sokaklara döküldü.
01:26:36Mersiyeler yankılandı.
01:26:38Televizyonlarda hüzünlü klipler yayınlandı.
01:26:41Bazı sanatçılar İbrahim Reisi için ağıtlar besteledi.
01:26:52Ağıtlar, ağıtlar, ağıtlar...
01:26:59Ağıtlar, ağıtlar, ağıtlar...
01:27:10Ağıtlar, ağıtlar, ağıtlar...
01:27:15Ağıtlar, ağıtlar, ağıtlar...
01:27:20Ağıtlar, ağıtlar, ağıtlar...
01:27:25Ağıtlar, ağıtlar, ağıtlar...
01:27:28Tarih 22 Mayısı gösterdiğinde Tahran'da büyük tören düzenlendi.
01:27:32Kazada hayatını kaybedenler için cenaze namazını İran'ın dini lideri Ali Hamane'yi kıldırdı.
01:27:41Tahran Üniversitesi'ndeki törene yüzbinler akın etti.
01:27:44Tahran sokakları doldu taştı.
01:27:48Burası Tahran Üniversitesi'ne çıkan bir sokak.
01:27:53Bütün sokaklar, caddeler, üniversiteye çıkan birçok nokta dolmuş vaziyette.
01:28:00Cenaze namazı şu dakika itibariyle sona erdi.
01:28:04Şimdi buradaki kalabalık ve cenaze korteji ilerleyecek ve Azadi Meydanı'na doğru gidilecek.
01:28:13Azadi Meydanı'nda da bir tören düzenlenecek.
01:28:17İran yasta, İran şokta, İran Cumhurbaşkanı'na veda ediyor İbrahim Reis'i.
01:28:242021 yılından bu yana görev başındaydı.
01:28:28Bundan sonra ne olacak?
01:28:31Bundan sonra İbrahim Reis'in yardımcısı Muhammed Muhbir görevi devralacak geçici süre.
01:28:38Ve 28 Haziran'da da İran'da Cumhurbaşkanlığı seçimi düzenlenecek.
01:28:44İçeriye giremeyenler dışarıda namazı kıldı.
01:28:48Kimi kaldırımlarda, kimi ağaçların altında.
01:28:51Sabahın çok erken saatlerinden itibaren geldiler, beklediler.
01:28:56Tarhan Üniversitesi'nin içindeki cami zaten çok erken saatlerde dolmuştu.
01:29:02Şu anda da görüyorsunuz yoğun katılım.
01:29:06Cenaze namazının sona ermesinin ardından şimdi Azadi Meydanı'na doğru gidecek bu kalabalık.
01:29:14Kaza olduğunu düşünüyoruz.
01:29:16Havadan dolayı değil mi?
01:29:17Evet.
01:29:18Yani çok yüksek o oluyor.
01:29:20Yüksek ihtimal böyle diyorsunuz.
01:29:22Ama hatalar da yapılır.
01:29:23Hatalar vardır.
01:29:24Emniyet ola ola.
01:29:27Beş gündür mesela hava.
01:29:30Türkiye'ye bakıyoruz, havaları gösteriyor.
01:29:33Bir hafta sonrası gösteriyor.
01:29:35İran'da da böyle.
01:29:36Bilmiyorum neden uçağa izin vermişler helikopteri uçsun.
01:29:40Siz nasıl değerlendirdiniz?
01:29:42İlk bu haberi aldığınızda önce ne düşündünüz?
01:29:44İkincisi sizin için bu bir suikast olabilir mi?
01:29:49Bir kaza mı?
01:29:50Ne düşünürsünüz?
01:29:52Ben kaza olduğunu düşünüyorum.
01:29:54Ve umarım ki öyledir.
01:29:56Eğer bir suikast ya da bir terör olursa bu kesin cevapsız kalmayacak.
01:30:08Şehitler ölmez gibi bir söz var sizde de.
01:30:10Bu da aynen onu farz gibi dedi.
01:30:12Şehitler ölmez.
01:30:14Reisi de cismen gitmiş ama yolu devamlı olur her zaman.
01:30:18Yolu devam edecek.
01:30:19Devam edecek her zaman.
01:30:22İran'ın hizmet edilen bir adamdı.
01:30:24Çok zahmet çekti.
01:30:26İran'ın her yerine bölge bölgesinde nokta noktasına gitti.
01:30:28Ve bir gün sonra İran Cumhurbaşkanı İbrahim Reisi'nin cenazesi doğup büyüdüğü şehir Meşe'de götürüldü.
01:30:34Üç milyondan fazla kişi Meşe'de akın etti.
01:30:37Meşe'de mahşerî bir kalabalık oluştu.
01:30:39Meşe'de mahşerî bir kalabalık oluştu.
01:30:41Meşe'de mahşerî bir kalabalık oluştu.
01:30:43Meşe'de mahşerî bir kalabalık oluştu.
01:30:45Meşe'de mahşerî bir kalabalık oluştu.
01:30:47Meşe'de mahşerî bir kalabalık oluştu.
01:30:49Meşe'de mahşerî bir kalabalık oluştu.
01:31:05Peki helikopter neden düştü?
01:31:07Kaza mı? Sabotaj mı?
01:31:09Sorusu bütün dünyada yankılanırken İran makamları kazaya ilişkin ön raporları paylaştı.
01:31:15İran makamları yapılan araştırmalar sonucu sabotaj izine rastlanmadığını duyurdu.
01:31:21Bakım ve onarım açısından kazaya etkili olabilecek herhangi bir kusurun olmadığı da ifade edildi.
01:31:27İlk tespitlere göre helikopterin hava muhalefetinden kaynaklı düştüğü belirtiliyor.
01:31:45İzlediğiniz için teşekkür ederim.
01:32:12Efendim şimdi görüntüleri ekrana geçirdik.
01:32:14Bugün İran'da yapılan seçimlere ilk tura yapılan ve ikinci tura kalması da beklenen seçimlere işte
01:32:1919 Mayıs'ta İran'da yaşanan olay nasıl yansıyacak seçime katılma elbette merak ediyoruz.
01:32:24Dediğimiz gibi komşu İran yeni cumhurbaşkanı seçmek için bugün sandık başına gitti.
01:32:29Seçim sonuçları tüm dünya tarafından merakla bekleniyor.
01:32:33İran'da 14. dönem cumhurbaşkanlığı seçimleri için oy verme işlemi yerel saatte 8'de başladı.
01:32:39Yaklaşık 88 milyon nüfusa sahip ülkede 62 milyon seçme bulunuyor.
01:32:44Halka seçimlere yoğun katılım göstermeleri çağrısı yapan İran lideri Ali Hamaney ilk oy kullananlardan oldu.
01:32:51Seçimde yarışın reformist aday Mesut Pezeşkian ve muhafazakar adaylar
01:32:55Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf ve bir de Eski Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi Genel Sekreteri Said Celil arasında geçmesi bekleniyor.
01:33:04Anketlerde Türk kökenli reformist aday Mesut Pezeşkian rakiplerinden önde görünüyor.
01:33:09Pezeşkian seçilmesi durumunda ülkenin ilk Türk kökenli cumhurbaşkanı olacak.
01:33:14Seçim sonuçlarına dair ilk verilerin gece yarısı yayınlanması ve kesin sonuçların ise yarın açıklanması bekleniyor.
01:33:21İran'da geçen ay İbrahim Reis'inin helikopter kazasında ölmesinin ardından erken seçim kararı alınmıştı.
01:33:27İran'da oy verme işlemi Türkiye saatiyle 17.30'da dakikalar önce sona erdi.
01:33:34İran'da geçen ay İbrahim Reis'inin helikopter kazasında ölmesinin ardından erken seçim kararı alınmıştı.
01:33:42Dört gündemiyle devam edelim kameralarımızı balık kesere çevireceğiz.
01:33:4617 yaşındaki üniversite öğrencisi Ata Emre Akma'nın mahşice katledilmesiyle ilgili dava bugün başladı.
01:33:52Ayrıntıları için hemen sözlü CNN Türk muhabiri Merve Tokaz'a bırakıyoruz.
01:33:57Evet Ata Emre Akma'nın ölümüne ilişkin katledilmesine ilişkin duruşma birinci ağır ceza mahkemesinde saatler 9.30'lu gösterdiğinde başlamıştı büşra ve artık 8 saat geride kaldı.
01:34:12Toplamda 17 tanık dinlendi.
01:34:14Atanın öldürüldüğü sipariş götürdüğü apartmanda oturanlardan katil zanlısı baba ve oğlun irtibatlı oldukları kişilere kadar pek çok tanığın dinlendiğini ifade edelim.
01:34:26İlk olarak kısaca özellikle tanık Erdoğan Özdemir 17 yaşında Atayı 25 ayrı yerinden bıçaklayarak öldürdü ve o suçlamayla da yargılanıyor.
01:34:39Savunmasında alkollüydüm dedi ben kimseyi tasarlayarak öldürmedim.
01:34:43O gün Sultan Dönmez'i ben evini taşlamak için gitmiştim.
01:34:47Bir parantez açalım Sultan Dönmez'de baba Orhan Özdemir'in imam nikahlı eşi Sultan Dönmez ailemizi sürekli huzursuz ediyordu.
01:34:56O nedenle onun evini taşlamak için gittim.
01:34:58Oraya gittiğimde Atayı gördüm ve sonrasında da kendisine sultanlığın evde olup olmadığını biliyor musun diye sordum.
01:35:07Kendisine bana ters bir cevap verince aramızda bir tartışma çıktı ve ilk olarak bıçağı bir kere salladığımı hatırlıyorum ama sonrasında neler yaşandığını hatırlamıyorum.
01:35:18Sonrasında da koşarak kaçtım olay yerinden gibi bir savunma yaptı.
01:35:22Tabi baba özellikle azmettiricisi olmakla suçlanıyor söz konusu cinayetin ve hakkında da ağırlaştırılmış müeffet hapis talep ediliyor hazırlanan iddianame kapsamında.
01:35:34Babanın da savunması iddiaları reddeder yöndeydi.
01:35:38Ben kesinlikle oğlumu azmettirmedim.
01:35:40Oğlumu sultanı öldürmesi için herhangi bir beyanda bulunmadım.
01:35:44Olay günü de oğlumla alkol kullandık sonrasında eve gittik ve ona yat uyu dedim.
01:35:49Ben de koltukta sızıp kalmışım.
01:35:51Sabah polisler eve gelince ben yattığım yerden kalktım ama kesinlikle ben onu yönlendirmedim bu şekilde gibi bir beyanda bulundu.
01:36:00Ama tanıkların ifadeleri asla bu beyanı doğrulamıyor.
01:36:04Özellikle tanık beyanlarında Sultan Durmaz da yine mahkemede tanık sıfatıyla dinlendi.
01:36:09Sultan Durmaz kendisinin Orhan Özdemir tarafından yıllarca takip edildiğini ve kendisine karşı sürekli Orhan Özdemir'in ölüm tehditleri savunduğunu hatta kendisini zaten daha önce babasının da bıçakladığını beyan etti.
01:36:24Yine diğer tanık beyanları da Orhan Özdemir'in Sultan Durmaz'ı öldürmeye yönelik bir takım tehditlerde bulunduğu yönünde.
01:36:33Özellikle tanıklardan biri Sultan Durmaz'ın kızı şöyle bir ifade kullandı.
01:36:38Bana seni öldürmeyeceksen bile onun çevresinden birini öldüreceğim.
01:36:46Hatta onun evinde öyle bir şey yapacağım ki bunu ben yapmayacağım.
01:36:50Bunu bütün Balıkesir konuşacak gibi bir beyanda bulunduğunu ifade etti.
01:36:57Yine Orhan Dönmez'in farklı tanıklarının ifadelerine göre Orhan Özdemir'in bunu yapacaksam bile bu saatten sonra kendim yapmam mermi gibi bir çocuk yetiştirdim o yapar gibi bir ifade kullandığını söyledi.
01:37:12Tabi apartmanda o siparişi veren yani atanın orada o gün olmasının sebebi söz konusu pizza siparişiydi.
01:37:20O siparişi verenler de tanış sıfatıyla dinlendi.
01:37:23Olay anını anlattılar ve hakikaten her anı kan dondurucu.
01:37:26Pizza siparişini atanın teslim ettiğini ve siparişin tesliminden yalnızca beş dakika sonra da aşağıda bir gürültü sesinin imdat seslerini duyduklarını söylediler.
01:37:37Ve ardından aşağıya indiklerinde atanın nabzını kontrol ettiklerini bir iki nabız sesi aldıklarını ancak sonrasında atanın nabzını alamadıklarını ve sonrasında polis ve ambulans ekiplerine haber verdiklerini söylediler.
01:37:51Yine tanık beyanlarında şöyle bir ifade de var.
01:37:54Tanıklardan biri yani o gece o olayı gören isimlerden bir tanesi de şöyle bir ifade kullandı.
01:37:59Tanık kendini sürekli alkollüydüm diyerek savundu çünkü.
01:38:04Tanık hakim tanığa sordu.
01:38:06Koşuşunda bir sarhoşluk hali var mıydı?
01:38:09Sarhoş gibi miydi dedi.
01:38:10Hayır sarhoş gibi bir hali yoktu.
01:38:12Gayet hızlı koşuyordu dedi.
01:38:14Şimdi hemen toparlıyorum sözlerimi.
01:38:1617 tanık dinlendi demiştik.
01:38:18Özellikle mağdur avukatları tanığın kemik yaşının tespiti için bir talepte bulundular.
01:38:26Ve dakikalar sonra saatler 18'i gösterdiğinde duruşma arası yeniden bitecek.
01:38:31Mahkeme başlayacak.
01:38:32Savcı da cinayete ilişkin, duruşmaya ilişkin mütalaasını açıklamış olacak.
01:38:38Bizler de ayrıntıları, detayları takip ediyor olacağız diyelim.
01:38:41Ve Balıkesir Adliyesi'nden sözü bir kez daha sana bırakalım Müşra.
01:38:45Merve çok çok teşekkürler aktardığın tüm bilgiler için.
01:38:47Hem sürece dair neler yaşandı olayı bize hatırlattın.
01:38:50Hem de bu hukuki sürece dair.
01:38:52Takipteyiz özellikle mahkeme yeniden başladığında nasıl bir mütalaa çıkacak?
01:38:56Biz de takipteyiz, aktaracağız.
01:39:06Efendim TOG ve DevSmart Go ile seyir halindeyken televizyon kanallarını canlı izlenebiliyor.
01:39:11Nisan ayından itibaren kullanılan bu uygulama tatilde kullanıcılarından tam not aldı.
01:39:16Avrupa Futbol Şampiyonası yani Euro 2024 heyecanı da
01:39:19Türkiye'de ilk kez bir aracın panelinden de canlı izlenebildi.
01:39:23Bu deneyimi sadece TOG kullanıcıları yaşıyor.
01:39:31Yolculuk uzun olsa da hiçbir anı kaçırmıyorsunuz.
01:39:34Avrupa Şampiyonası heyecanı TOG'da DevSmart Go ile yaşanmaya devam ediyor.
01:39:39TOG kullanıcılığı bayram tatillerinde bir yerden bir yere giderken
01:39:43hayli DevSmart Go'yu kullandılar ve içerik tükettiler.
01:39:48Türkiye'nin öncü yayın platformu DevSmart Go ile Türkiye'nin otomobili TOG'un oluşturduğu bu sinerji bir ilk.
01:39:55TOG kullanıcıları Nisan ayından itibaren yolculuk sırasında
01:39:59DevSmart Go ile yüzden fazla televizyon kanalını canlı izleyebiliyor.
01:40:04Ve kullanıcı sayısı katlanarak artıyor.
01:40:07Türkiye'nin ilk yerli ve milli otomobili,
01:40:10Türkiye'nin yerli ve milli dijital TV operatörü ile çok önemli bir teknolojik iş birliğine imza attı.
01:40:17Spor severler için artık maç kaçırma derdi yok.
01:40:20A milli takımın Euro 2024 mücadelesi TOG'da her an her yerde yaşanıyor.
01:40:26Avrupa Şampiyonu heyecanı var ama maçı da kaçırmış olabilirsiniz.
01:40:29İşte bunun için de aslında burada yine şöyle bir teknoloji var.
01:40:33Geri sarma teknolojisi öyle ki maç gününe dönebiliyoruz.
01:40:37Kullanıcılar için yenilikler de var.
01:40:39Bazı kanalları, popüler kanalları bir araya getirerek çoklu ekran uygulamasına geçtik.
01:40:44Bir tane örnek göstermek istiyorum.
01:40:46Bakın spor içerikleri.
01:40:48En sevilen spor kanallarının altında olarak gösterimi.
01:40:51Böylelikle insanlar böyle arka arkaya gezmek yerine hangi kanalda ne var öncelikle görebiliyorlar.
01:40:56Dolayısıyla seçimlerini buna göre yapabiliyorlar.
01:40:59DSmart GO'da spor severler için birbirinden farklı içerikler yer alıyor.
01:41:03Ve tüm bunlar TOG'da canlı izlenebiliyor.
01:41:06Araç içerisindeki kullanıcılara çok keyifli vakitler geçirebiliyor.
01:41:10Dolayısıyla biz bunu bayram tatilinde gördük.
01:41:12Uzun bir yaz dönemi var önümüzde.
01:41:14Dolayısıyla seyahatler devam edecek.
01:41:16Ve DSmart GO izlenmeye devam edecek.
01:41:18Çok farklı içerikleriyle, yüzden fazla kanalıyla.
01:41:21Dolayısıyla güzel günler DSmart GO ve TOG kullanıcılarını bekliyor.
01:41:28FM Kavurcu sıcaklaştı.
01:41:30Yurdun 4-1 yanını etkisi altına almış durumda.
01:41:32Tay'da da termometreler 40 derecenin üzerine çıktı.
01:41:35Sıcaklar herkesi bunaltırken bundan en çok etkilenenler yüksek derecelerde çalışmak zorunda olan fırıncılar oldu.
01:41:41Çalışma ortamları zorlayınca çareyi serinlemekte arayan fırıncılar bakın nasıl bir çözüm buldular.
01:41:50Afrika sıcaklarının etkisini hissettirdiği Hatay'da yüksek dereceler herkesin sorunu.
01:41:54Bazı meslekler ise diğerlerine kıyasla daha zor durumda.
01:41:58Onlardan biri de sıcak ocakların yanında çalışmak zorunda kalan fırıncılar.
01:42:02Fırıncı ustasıyım.
01:42:03Yazın sıcak.
01:42:04Zaten havalar 42-43 derece.
01:42:07Fırıncı daha çok sıcak.
01:42:09350-400 derecenin karşısında çalışıyoruz.
01:42:11Zorlanıyoruz.
01:42:12Hatay'da kavurucu sıcak, fırının 350 derecesiyle birleşince çalışanlar olumsuz etkilendi.
01:42:18Yaklaşık 12 saat zorlu bir ortamda mesai harcayan fırıncılar serinlemek için çözüme buzluk ovalarda buldu.
01:42:24Ayağımızın altında buzlu sular oluyor.
01:42:28Sıcaktan dolayı.
01:42:29Fırıncılık yapıyoruz.
01:42:31Yazın çok sıcak oluyor.
01:42:34Sıcaklar çok sıcak oluyor.
01:42:36Hava 42 derece oluyor.
01:42:38Ayağımızın altına buzlu su koymaya çalışıyoruz.
01:42:41Soğutmaya kendimizi.
01:42:48Bayram tatilini İstanbul'da geçirenler sahilleri ve ormanları çöplüğe çevirdi.
01:42:52Yeşil alanlara gidenler çöplerini geride bırakıp döndü pek çoğu elbette.
01:42:56Hepsi değil.
01:42:57Sarıyaş, Kısırkaya plajı ve Belgrad ormanındaki kirlilik havadan görüntülendi.
01:43:01Bakın nasıl bir tabloyla karşı karşıya kaldık.
01:43:07Plastik poşetler, şişeler ve piknikçilerden kalan çöpler, Kısırkaya plajı ve Belgrad ormanındaki kirlilik havadan görüntülendi.
01:43:15Sahillerde çekirdek paketleri, şişeler.
01:43:18Özellikle de kendi cebimizden marketlerden çöp poşeti alıp kendimiz temizliyoruz.
01:43:22Attıkları şişeler ve plastikler, atıklar en ufak bir sigara izmaritinde burada yangın çıkarmaya neden olur.
01:43:29Bayram tatilinde şehir dışına çıkanların yanı sıra birçok kişi de 9 günlük tatili İstanbul'da geçirdi.
01:43:35Mega kentte kalanlar ormanlık alanlara ve sahillere akın etti.
01:43:41Piknikçiler getirdikleri ambelajları toplamayınca ortaya bu manzara çıktı.
01:43:45Sarıyaş, Kısırkaya plajı ve Belgrad ormanı çöplüğe döndü.
01:43:49Burayı terk ettiklerinde cehenneme çevirip terk ediyorlar.
01:43:52Gördüğünüz gibi her yer çöp yuvası.
01:43:54Burada 10 tona yakın çöp olduğunu tahmin ediyorum toplandığında.
01:43:58Peki kim toplayacak?
01:43:59Burada belediyelerin asli görevidir.
01:44:01Temizlik işçileri vardır, toplayacaktır.
01:44:03Uzmanlar bu çöplerin deniz kirliliğine de neden olacağını vurguladı.
01:44:07Aynı şey de kıyılar için geçerli.
01:44:09Orada bir de rüzgarlar var.
01:44:11Ayrıca kuzey hava rüzgarlarıyla, akıntıların ve suların yükselmesiyle o çöplerin tamamının denize karışması da mümkün.
01:44:20Efendim küresel ısınmanın deniz canlıları üzerindeki etkisi her geçen gün daha da belirginleşiyor.
01:44:25Akdeniz'deki balon balığı tehlikesi Karadeniz'i de etkisi altına aldı.
01:44:29Mavi engeç ve balon balığı gibi türler Karadeniz'de görünmeye başlandı.
01:44:37Bu türlerin doğal olarak yaşadıkları, özellikle ürettikleri, beslendikleri ve göç ettikleri alanlar Karadeniz değil, bizim bölgemiz değil.
01:44:45Ancak iklim değişikliğinin olumsuz etkileri onların da göç etmesine sebep oldu.
01:44:50Aşırı sıcaklar sadece insanları değil, deniz canlılarını da etkiliyor.
01:44:54Ana vatanları Kızıldeniz'i okyanuslar olan balon balıkları Karadeniz'e taşındı.
01:45:00Balon balığı ve Mavi engeç son yıllarda Karadeniz'de balıkçıların ağlarına takılmaya başladı.
01:45:06Mavi engecin Karadeniz'de ilk kez 2023'te görüldüğünü işaret eden uzmanlar,
01:45:11aynı canlının Karadeniz'de üremeye devam etmesinin küresel iklim değişikliğine en net gösterge olduğunu işaret ediyor.
01:45:18Bu su sıcaklığının artması, birkaç derece bile artması, bütün dünyadaki canlıların başta üreme özelliklerini,
01:45:26üreme işgüdülerini, davranışlarını, akabili ve göçlerini etkiliyor.
01:45:32Dolayısıyla balon balığı ve Mavi engecin Karadeniz'de üremesi, diğer deniz canlılarını da olumsuz etkiliyor.
01:45:39Bu balıklar geldikleri bölgede predator oluyorlar.
01:45:43Yani o bölgede de hakim oluyorlar.
01:45:47Diğer türler üzerinde baskınlık kuruyorlar ve o bölgenin demersal ise demersal, pelacık ise pelacık,
01:45:54diğer biyolojik canlılar üzerinde olumsuz etkiler yapıyorlar.
01:45:59Efendim bu haberimizden noktalıyoruz bugünlük günlük haber kuşağının.
01:46:02Kısa bir aradan sonra ana haberde karşınızda olacağız. Bizden ayrılmayın.